Гронинген

Гронингендегі ауа райы қалыпты теңіз климатымен сипатталады. Мұнда жаз әдетте жылы: маусым-тамыз айларындағы орташа температура 16.4°C-тан 18.1°C-қа дейін болады. Қыс салқын, бірақ қатал емес, қаңтардағы орташа температура шамамен 4.3°C құрайды. Жауын-шашын жыл бойы тұрақты түрде жауады, ылғалды күндер саны айына 12-ден 17-ге дейін болады, бұл қысты біршама ылғалды етеді. Жалпы алғанда, сапарды жоспарлау кезінде мезгіл-мезгіл жаңбыр жауатын жылы жазды және салқын, ылғалды қысты күтіңіз. Климат туралы толығырақ ақпаратты және алдағы уақытқа арналған болжамды Гронингендегі ауа райы бетінен таба аласыз.

Өзінің әйгілі каналдары мен жанданған студенттік өмірінен бөлек, Гронинген көптеген таңғажайып құпиялар мен қызықты ерекшеліктерді сақтайды. Міне, осы қаланы жаңа, күтпеген қырынан ашатын бірнеше қызықты деректер:

• Атақты Мартини мұнарасының қисаюы: Көптеген адамдар Мартини мұнарасын қаланың басты символы ретінде біледі, бірақ оның сәл қисайғанын бәрі бірдей біле бермейді! Тік сызықтан ауытқу шамамен 60 сантиметрді құрайды, бұл оған ерекше, сәл өжет мінез береді. Жергілікті тұрғындар оны еркелетіп d'Olle Grieze – «Ескі сұр» деп атайды.

• №1 велосипедшілер қаласы: Гронингенді жиі тек Нидерландының ғана емес, бүкіл әлемнің велосипед астанасы деп атайды. Қаладағы барлық қозғалыстың шамамен 60%-ы велосипедпен жүзеге асырылады. Бұл жай ғана көлік емес, нағыз өмір салты!

• Елдегі ең жас қала: Нидерландыдағы ең көне және ең үлкен университеттердің бірі – Гронинген университетінің арқасында қала бүкіл елдегі халықтың ең жас орташа жасымен мақтана алады. Студенттер тұрғындардың едәуір бөлігін құрайды, қаланы қуат пен шығармашылыққа толтырады.

• Құпия «хофье» бақтары: Гронингеннің көне көшелерімен серуендеп жүріп, кездейсоқ нағыз асыл тастарға – «хофье» (hofjes) деп аталатын тыныш және өте жайлы ішкі аулаларға тап болуға болады. Тарихи тұрғыдан бұл қайырымдылық мекемелері немесе қарттар үйі болған, ал бүгінде олар қаланың қарбаласынан жасырылған тыныштық оазистері болып табылады.

Бұл солтүстік қалаға ұшақпен ұшуды пойыз немесе автомобиль сапарларымен ұштастыра отырып, түрлі жолдармен жетуге болады. Гронинген негізгі еуропалық хабтардан біршама қашықтықта орналасқандықтан, саяхат көбінесе ауысып отыруды қамтиды, бірақ аймақтың көлік жүйесі тамаша жұмыс істейді. Сіз біздің жеке бетімізден қалаға жетудің барлық жолдарын біле аласыз.

Көбінесе туристер ірі халықаралық тораптар арқылы ұшуды таңдайды. Ең танымал нұсқа – елдің басты халықаралық әуежайы Схипхол (AMS). Ол Амстердам қаласында, Гронингеннен шамамен 158 км қашықтықта орналасқан. Бұл бүкіл әлемнен рейстер қабылдайтын үлкен хаб. Ол жерден автомобильмен немесе таксимен жүру кептеліс болмаған жағдайда шамамен 1.5–2 сағатты алады. Сондай-ақ, әуежайдан тікелей пойыздар жүреді, бұл бағытты өте ыңғайлы етеді.

Егер сіз тікелей қаланың жанына жетудің ең жылдам жолын іздесеңіз, Эйлде әуежайын (GRQ) қарастырған жөн. Ол Гронинген орталығынан небәрі 11 км қашықтықта орналасқан. Бұл шектеулі рейстерді қабылдайтын шағын аймақтық әуежай, бірақ одан қала орталығына дейін таксимен жету небәрі 15–20 минутты алады.

Сондай-ақ Германия арқылы, мысалы, Бремен әуежайына (BRE) ұшып келу ыңғайлы балама бола алады. Ол Бремен қаласында, Гронингеннен 150 км қашықтықта орналасқан. Ол жерден автомобильмен жол жүру жүрдек автобандармен шамамен 1.5–2 сағатты алады.

Түсінікті болу үшін, негізгі әуежайлар бойынша жиынтық ақпарат төменде берілген:

Теміржол қатынасы – бұл аймаққа жетудің тағы бір танымал жолы, әсіресе егер сіз Еуропада болсаңыз. Гронингеннің өзінде теміржол вокзалы бар, бірақ көптеген туристер алдымен көрші қалалардың ірі тораптық станцияларына келіп, содан кейін ауысып мінеді.

Кірудің негізгі нүктелерінің бірі – Амстердамда орналасқан, Гронингеннен шамамен 146 км қашықтықтағы Амстердам-Сентраал (ZYA) станциясы. Мұнда солтүстік бағытта пойыздар тұрақты түрде жөнелтіледі. Бұл станциядан Гронингенге дейін автомобильмен жол жүру уақыты шамамен 1.5–2 сағатты құрайды, пойыз да шамамен сонша жүреді.

Германия тарапынан келетін саяхатшылар жиі Бремен қаласындағы Бремен орталық вокзалын (DHC) (Гронингеннен 151 км) немесе Мюнстердегі Оснабрюк Хауптбанхоф (ZPE) (146 км) станциясын пайдаланады. Бұл жолаушылар ағыны жоғары ірі көлік тораптары, ол жерден саяхатты пойызбен немесе автобуспен жалғастыруға болады.

Төменде жақын маңдағы ірі теміржол тораптары туралы ақпарат берілген:

Гронинген – бұл тарих пен заманауилық әр қадамда тоғысатын қала және оның көрнекті орындары осы ерекше сипатты көрсетеді. Қала бойымен серуендеу сізге көне шіркеулерден бастап ультра заманауи мұражайлар мен жайлы саябақтарға дейінгі көптеген қызықты жерлерді ашады.

Әрине, қаланың басты доминанты мен жүрегі – Мартини мұнарасы (Martinitoren). Жергілікті тұрғындар оны еркелетіп d'Olle Grieze («Ескі сұр») деп атайды. Оның 97 метрлік биіктігіне көтерілгенде, сіз бүкіл Гронинген мен оның айналасына ұмытылмас панорамалық көрініспен марапатталасыз. Мұнара – бұл жай ғана шолу алаңы емес, сонымен қатар қаланың көпғасырлық тарихының куәгері, ал оның карильоны осы уақытқа дейін әуезді қоңырау үнімен құлақ құрышын қандырады.

Назардан тыс қалдыруға болмайтын тағы бір орын – Гронинген мұражайы. Оның ғимаратының өзі атақты сәулетшілер жобалаған үш жарқын және ерекше павильоннан тұратын заманауи өнер туындысы болып табылады. Ішінде сізді көне дәуірден бүгінгі күнге дейінгі өнер мен тарихты қамтитын эклектикалық коллекция күтеді: археологиялық олжалар мен нәзік қытай фарфорынан бастап заманауи суретшілер мен дизайнерлердің жұмыстарына дейін. Бұл сұлулық пен ерекшелікті бағалайтындар үшін нағыз магнит.

Тарих пен сәулет әуесқойлары қаланың ең көне шіркеулерінің бірі – Акеркті (Aa-kerk) аралап көруі керек. Аа өзенінің жағасындағы бұрынғы айлақтың жанында орналасқан бұл керемет готикалық стильдегі құрылыс ғасырлар бойы Гронинген өмірінде маңызды рөл атқарды. Бүгінгі таңда Акерк тек тарихи ескерткіш қана емес, сонымен қатар концерттер, көрмелер және басқа да мәдени іс-шаралар өткізілетін танымал орын болып табылады, бұл көне қабырғаларға жаңа өмір сыйлайды.

Гронинген танымал университеттік қала екенін ескерсек, Университет мұражайы ерекше қызығушылық тудырады. Ол Гронинген университетінің бай тарихын көрсете отырып, ғылым мен білім әлеміне қызықты саяхат ұсынады. Оның коллекцияларынан жаратылыстану ғылымдарымен, медицинамен, этнографиямен және 1614 жылы негізі қаланған университеттің тарихымен байланысты бірегей экспонаттарды табуға болады.

Қаланың қарбаласынан демалып, табиғаттан ләззат алғысы келетіндер үшін Стадспарк тамаша таңдау болады. Бұл ауқымды қалалық саябақ нағыз жасыл оазис болып табылады. Мұнда көркем аллеялармен серуендеуге, шөп үстінде пикник жасауға, ипподромға баруға немесе тоған жағасында демалуға болады. Стадспарк – қала тұрғындарының да, туристердің де сүйікті демалыс орны.

Әрине, бұл Гронингеннің ұсына алатын нәрселерінің аз ғана бөлігі. Әрбір көше, әрбір канал өзінің тарихы мен сүйкімділігін сақтап, сізді жаңа ашылуларға шақырады.

Гронингеннің гастрономиялық сахнасы – бұл оның жанданған университеттік қала мәртебесіне байланысты дәстүрлі солтүстік дәмдер мен заманауи аспаздық үрдістердің керемет үйлесімі. Мұнда нәрлі, сапалы тағамдар бағаланады, ал жергілікті тағамдар тіпті талғампаз гурмандарды да таң қалдыра алады. Гронинген асханасы негізгі тағамдарды да, қаланы аралау кезінде тез тамақтануға өте ыңғайлы көптеген қызықты жеңіл тағамдарды да ұсынады.

Міндетті түрде Groninger mosterdsoep – аймақтың танымал белгісі болып табылатын қою және хош иісті қыша сорпасын ішіп көріңіз. Тағы бір жергілікті деликатес, оны басқа жерден мұндай шынайы орындауда кездестіру екіталай – бұл eierbal. Бұл тағам ет немесе көкөніс рагуына оралған, нан ұнтағына аунатып, фритюрде қуырылған пісірілген жұмыртқа – тойымды әрі нағыз Гронинген стилінде! Әрине, карамель салынған жұқа вафлилер (stroopwafels) және көбінесе көше жаймаларында сатылатын үлпілдек мини-құймақтар (poffertjes) сияқты классикалық голландтық тәттілерді де назардан тыс қалдырмаңыз.

Сусындарға келетін болсақ, Гронинген, бүкіл Нидерланды сияқты, өзінің сырасымен танымал. Мұнда сіз дәстүрлі лагерлерден бастап крафтық эльдерге дейінгі көптеген жергілікті сорттарды таба аласыз. Күшті сусындарды ұнататындар jenever – жас (jonge) және ескі (oude) болатын голландтық арша джинін ішіп көруі керек. Алкогольсіз сусындардың ішінде голландтықтар көп мөлшерде ішетін кофе, түрлі шайлар мен жаңа сығылған шырындар танымал.

Гронингендегі тамақтану мәдениеті алуан түрлі. Жергілікті тұрғындар eetcafés деп аталатын жайлы кафелерде уақыт өткізгенді ұнатады, онда тек сусын ішіп қана қоймай, бейресми жағдайда толыққанды түскі немесе кешкі ас ішуге болады. Қалада дәстүрлі голланд асханасы бар мекемелерден бастап әлемнің түкпір-түкпірінен тағамдар ұсынатын мейрамханаларға дейін кез келген талғам мен бюджетке арналған мейрамханалар өте көп. Мәдени бос уақытты гастрономиялық әсерлермен ұштастыруға болатын қызықты орындардың бірі – түрлі кафелер мен мейрамханалар орналасқан заманауи мәдени орталық Форум Гронинген. Жаңа өнімдер сатып алуға және көше тағамдарынан дәм татуға болатын жергілікті базарларға бас сұғуды да ұмытпаңыз.

Сүйкімді Гронингенге сапар жоспарлап отырсыз ба? Тамаша! Сапарыңыз сәтті өтіп, тек жағымды әсерлер қалдыруы үшін біз сізге Нидерландының осы жанданған қаласында өзіңізді үйдегідей сезінуге көмектесетін бірнеше практикалық кеңестер дайындадық.

1. Өзіңізбен не алу керек: Гронингендегі климат қалыпты теңіздік, сондықтан қабат-қабат киіну – жылдың кез келген уақытында сіздің ең жақсы досыңыз. Жазда жеңіл киімдер қажет болады, бірақ кешкі уақытқа свитер немесе күрте алуды ұмытпаңыз. Күзде және көктемде су өткізбейтін күрте мен қолшатыр, ал қыста жылы киім міндетті. Тас төселген көшелермен және каналдардың бойымен серуендеуге арналған ыңғайлы аяқ киім – абсолютті қажеттілік! Электр құрылғыларына арналған адаптерді ұмытпаңыз (Нидерландыда F типті розеткалар қолданылады). Шіркеулерге барғанда, қатаң дресс-код сирек болса да, иық пен тізені жауып тұратын қарапайым киім таңдаған дұрыс.

2. Қалай қозғалу керек: Гронинген – велосипедшілер қаласы! Бұл қаланы зерттеудің ең ыңғайлы және шынайы тәсілі. Велосипед жалдау нүктелері (fietsverhuur) барлық жерде бар. Қоғамдық көлік негізінен автобустармен ұсынылған; ол жақсы дамыған және бүкіл қаланы және оның айналасын қамтиды. Билеттерді жүргізушіден, автоматтардан сатып алуға немесе толтырылатын OV-chipkaart картасын пайдалануға болады. Таксилер қолжетімді, сонымен қатар оларды шақыру үшін қосымшаларды пайдалануға болады. Қала орталығында жүру үшін автокөлікті жалдау әдетте қажет емес және шектеулі тұрақ орындары мен жаяу жүргіншілер аймақтарына байланысты ыңғайсыз болуы мүмкін.

3. Ақша және шығындар: Нидерландыдағы ресми валюта – еуро (EUR). Валютаны банктерде немесе айырбастау нүктелерінде айырбастауға болады, бірақ ең ыңғайлы жолы – кең таралған банкоматтардан (geldautomaat) қолма-қол ақша алу. Кредиттік және дебеттік карталар (Visa, Mastercard) барлық жерде дерлік қабылданады. American Express онша жиі қабылданбауы мүмкін. Сапар алдында банкіңізге саяхат туралы хабарлаңыз. Шайпұл қатаң міндетті емес, бірақ мейрамханалар мен кафелерде жақсы қызмет көрсеткені үшін әрқашан құпталады (әдетте шоттың 5-10%-ы немесе соманы дөңгелектеу). Тамақ пен ойын-сауыққа арналған шамамен күндік бюджет (тұруды есептемегенде) талғамыңызға байланысты 70-150 еуроны құрауы мүмкін.

4. Өзіңізге күтім жасау: Гронинген – өте қауіпсіз қала. Дегенмен, әдеттегі сақтық шараларын сақтаңыз: адам көп жиналатын жерлерде заттарыңызға мұқият болыңыз және велосипедіңізді құлыптап кетіңіз. Дәріханаларды (apotheek) табу оңай, бірақ бәрі бірдей тәулік бойы жұмыс істемейді; кезекші дәріханалар туралы ақпаратты онлайн немесе қонақ үйлерден табуға болады. ЕО азаматтары үшін өзімен бірге Еуропалық медициналық сақтандыру картасының (EHIC) болғаны дұрыс. Басқа елдерден келген туристерге туристік медициналық сақтандыруды ресімдеу ұсынылады. Төтенше жағдайларда 112 нөміріне қоңырау шалыңыз.

5. Тіл және байланыс: Ресми тіл – нидерланд тілі. Дегенмен, Гронинген тұрғындарының басым көпшілігі, әсіресе жастар мен қызмет көрсету саласының қызметкерлері, ағылшын тілінде өте жақсы сөйлейді. Нидерланд тілінде бірнеше негізгі фразаларды үйрену (мысалы, "Hallo" – сәлем, "Dank u wel" / "Dank je wel" – рақмет (ресми/бейресми), "Ja/Nee" – иә/жоқ, "Spreekt u Engels?" – Сіз ағылшынша сөйлейсіз бе?) жағымды қимыл болады. Жергілікті SIM-картаны мобильді байланыс дүкендерінен немесе супермаркеттерден сатып алуға болады. Тегін Wi-Fi көптеген кафелерде, мейрамханаларда, қонақ үйлерде және қоғамдық орындарда қолжетімді. Нидерланды бойынша сапарларды жоспарлауға арналған пайдалы қосымшалар – 9292 (қоғамдық көлік) және NS (пойыздар).

6. Өзін-өзі ұстау ережелері: Голландтықтар ұқыптылықты бағалайды. Кездескен кезде қол алысып амандасу және көзге қарау қабылданған. "Сен" (je/jij) деп сөйлесу кең таралған, әсіресе жастар арасында, бірақ үлкендерге немесе ресми жағдайда сізге "сен" деп сөйлесу ұсынылғанға дейін "сіз" (U) деп сөйлескен дұрыс. Қоғамдық орындарда шу шығармауға тырысыңыз. Голландтықтар өздерінің тікелейдігімен танымал, бұны дөрекілік деп қабылдамаңыз – бұл олардың қарым-қатынас мәдениетінің бір бөлігі.

7. Маңызды "болмайды"-лар: Ешқашан велосипед жолдарында жүрмеңіз және тұрмаңыз! Олар тек велосипедшілерге арналған және олардағы жаяу жүргіншілер қауіпті жағдайлар туғызып, жергілікті тұрғындардың ашуын келтіреді. Сондай-ақ, адамдарды суретке түсіргенде, әсіресе портреттік түсірілім жасағыңыз келсе, әрқашан рұқсат сұраған дұрыс.

8. Жергілікті колорит: Гронинген – студенттердің көптігіне байланысты өте жас және серпінді атмосферасы бар қала. Бұл жанданған түнгі өмірді, көптеген жайлы кафелерді ("gezellig" деген жазуды іздеңіз – бұл сөз голландтықтар өте жоғары бағалайтын жайлылық, жылулық пен достықтың ерекше атмосферасын сипаттайды) және жиі болатын мәдени іс-шараларды білдіреді. Қаланың нағыз рухын сезіну және жергілікті деликатестерді, мысалы, жаңа піскен майшабақты немесе ірімшіктерді татып көру үшін Grote Markt және Vismarkt алаңдарындағы жергілікті базарларға міндетті түрде барыңыз.

Бұл кеңестер сапарға жақсырақ дайындалуға және қонақжай Гронингеннің ұсына алатын барлық нәрселерінен толық ләззат алуға көмектеседі деп үміттенеміз. Сізге жеңіл саяхат және осы тамаша Нидерланды қаласында жарқын ашылулар тілейміз!

Гронинген, жанданған университеттік қала бола отырып, ерекше жарқын және алуан түрлі түнгі өмірімен мақтана алады. Студенттердің көптігінің арқасында мұнда қараңғы түскеннен кейін әрқашан бірдеңе болып жатады және кез келген талғам мен бюджетке сай ойын-сауық табылады. Шулы пабтардан бастап жігерлі клубтарға дейін, күн батқанда қала нағыз өмірге енеді.

Гронингеннің түнгі өмірінің жүрегі Grote Markt (Үлкен базар) және оған іргелес көшелерде, әсіресе Poelestraat пен Peperstraat көшелерінде шоғырланған. Бұл көшелер барымен, пабтарымен және клубтарымен тікелей көмкеріліп, жинақы және жаяу серуендеуге ыңғайлы "кештер кварталын" құрайды. Мұндағы атмосфера, әдетте, өте қонақжай және еркін. Сіз бәрін таба аласыз: тыныш сыра ішіп, әңгімелесуге ыңғайлы дәстүрлі голландтық "қоңыр кафелерден" (bruine kroegen) бастап, сәнді коктейль-барлар мен жанды музыкасы немесе диджейлері бар қарқынды түнгі клубтарға дейін. Көптеген мекемелер сонымен қатар түн ортасында жеңіл тағамдар немесе толыққанды астар ұсынады.

Мекемелердің көпшілігі түн ортасына дейін, әсіресе демалыс күндері, көбінесе таңға дейін ашық болады. Дресс-код әдетте күнделікті, бірақ кейбір беделді клубтар сәл талғампаз стильді талап етуі мүмкін. Көпшілік негізінен жастар мен интернационалды адамдар, бұл университеттік қала үшін таңқаларлық емес. Танымал орындардың арасында жайлы атмосферасымен танымал Бақытты саяхатшы (The Happy Traveler) барын атап өткен жөн. Егер сіз көңілдірек нәрсені қаласаңыз, жергілікті тұрғындар мен студенттер арасында танымал бар – Стокрумға (The Stockroom) бас сұғыңыз. Ал түні бойы билегісі келетіндер үшін Нахткафе Вархол (Nachtcafé Warhol) түнгі клубы жарқын әсерлер сыйлайды.

Гронингеннің түнгі өмірімен танысудың ең жақсы уақыты – қала ең жанданған бейсенбі, жұма және сенбі кештері. Барлар әдетте сағат 22:00 шамасында, ал клубтар түн ортасынан кейін тола бастайды. Сусындардың бағасы, әсіресе Нидерландының ірі қалаларымен салыстырғанда, жалпы алғанда қалыпты, бұл демалысты студенттер үшін қолжетімді етеді. Түнде қоғамдық көлік сирек жүреді, сондықтан қайтар жолыңызды алдын ала жоспарлаңыз. Такси табу оңай, сонымен қатар қалада оларды шақыруға арналған қосымшалар жұмыс істейді.

Гронинген өте қауіпсіз қала болып саналады және оның түнгі өмір аймақтары, әдетте, жақсы жарықтандырылған және күзетіледі. Дегенмен, кез келген жанданған жердегідей, өз заттарыңызға мұқият болып, түнгі серуендеу кезінде жақсы жарықтандырылған басты көшелерде жүрген дұрыс. Такси шақыру үшін арнайы тұрақтарды немесе мобильді қосымшаларды пайдалануға болады.

Гронинген түнде ерекше жарқын болса да, күндіз де ол көптеген қызықты істерді ұсынады. Сіз әйгілі Гронинген мұражайы немесе Университет мұражайы сияқты қызықты мұражайларды аралай аласыз. Отбасылық демалыс үшін Гронинген балалар ойын алаңы қолайлы. Заманауи мәдени орталық – Форум Гронинген де өзінің сәулетімен, кітапханасымен, кинотеатрымен және төбесіндегі шолу алаңымен, сондай-ақ кафелері мен мейрамханаларымен назар аударуға тұрарлық. Ал табиғат аясында демалу үшін Стадспарк сияқты саябақтардың есігі әрқашан ашық.

Гронинген – бұл жанданған қала өмірін тыныш демалыс пен мәдени байыту мүмкіндіктерімен шебер ұштастыратын қала. Ол өз қонақтарына серуендеу мен релаксацияға арналған көркем жасыл аймақтарды да, оның бай тарихы мен көркем мұрасын сақтайтын қызықты мұражайларды да ұсынады.

Таза ауамен тыныстағысы келетіндер үшін Гронинген бірнеше тамаша саябақтарды ұсынады. Ең танымалдарының бірі – қаланың оңтүстігіндегі кең жасыл кеңістік Стадспарк (Қалалық саябақ). Бұл пикник жасауға, спортпен шұғылдануға, ирек жолдармен серуендеуге немесе жергілікті ипподром мен павильонға баруға таптырмас орын. Тағы бір тамаша нұсқа – жұлдыз пішінінде салынған тарихи саябақ Стерребос саябағы. Оның көлеңкелі аллеялары мен тыныш атмосферасы оны оңаша демалуға және асықпай серуендеуге тамаша орын етеді, бұл қаланың қарбаласын бір сәтке ұмытуға мүмкіндік береді. Сондай-ақ, бұрынғы қалалық бекіністердің орнында орналасқан, әдемі тоғандары мен ирек соқпақтары бар ағылшын стиліндегі көркем саябақ – Ноордерплантсун (Noorderplantsoen) өте танымал.

Гронингеннің мәдени өмірін оның мұражайларынсыз елестету мүмкін емес. Флагман, сөзсіз, Гронинген мұражайы болып табылады, оның авангардтық ғимаратының өзі арт-нысан болып табылады. Ішінде келушілерді археологиялық олжалар мен азиялық фарфордан бастап заманауи өнер мен дизайнға дейінгі алуан түрлі экспозициялар күтеді. Бұл кез келген адам өзіне қызықты нәрсе табатын орын. Ғылым тарихына және қаланың ең көне университетіне бойлататын Университет мұражайы да кем түспейді. Мұнда медицинамен, биологиямен, этнографиямен және Гронингеннің академиялық мұрасымен байланысты бірегей коллекцияларды көруге болады.

Мамандандырылған мұражайлардан бөлек, Гронинген тарихы оның сәулет ескерткіштерінде жанданады. Ең көне шіркеулердің бірі – зәулім Акерк өткен мен бүгінді үйлесімді түрде ұштастыра отырып, жиі көрмелер мен концерттер алаңына айналады. Сондай-ақ, қаланың басты католиктік храмы болып табылатын, XIX ғасырдың соңындағы неоготикалық сәулеттің әсерлі үлгісі – Әулие Иосиф соборы назар аударуға тұрарлық.

Балалы отбасылар үшін мәдени бағдарламаға жағымды қосымша ретінде Гронинген балалар ойын алаңына баруға болады, онда кішкентай саяхатшылар таза ауада көңіл көтере алады.

Шынайы әсер алу үшін Мартини мұнарасының жанындағы ғимараттар кешенінің артында талғампаз түрде жасырылған ренессанс стиліндегі сүйкімді бақ – Prinsentuin (Ханзадалар бағы) бағына бас сұғыңыз. Бұл қаланың қарбаласынан қысқа уақытқа демалуға болатын тыныш және өте әдемі орын. Сондай-ақ, қала орталығында шашырап жатқан көптеген шағын өнер галереяларына назар аударған жөн, онда жиі жергілікті суретшілердің жұмыстарын ашып, Гронингеннің шығармашылық атмосферасына бойлауға болады.

Гронингенде қозғалу оның жинақы көлемі мен жақсы ойластырылған көлік жүйесінің арқасында өте оңай. Қала велосипедшілерге деген керемет достығымен танымал, бірақ мұнда қоғамдық көлік те қала ішінде де, оның айналасында да ыңғайлы қатынасты қамтамасыз ете отырып, лайықты деңгейде дамыған.

Гронингендегі қоғамдық көліктің негізгі түрі – автобустар. Қалалық және аймақтық автобус желісін Qbuzz компаниясы басқарады. Бағыттар қаланың барлық аудандарын қамтиды және оны жақын маңдағы елді мекендермен байланыстырады. Автобустар заманауи, жайлы және аялдамаларда, Qbuzz сайтында немесе арнайы мобильді қосымшаларда, мысалы, 9292-де табуға болатын кесте бойынша жүреді. Гронингенде метро, трамвай немесе троллейбустар жоқ.

Жалпы Нидерландыдағы және атап айтқанда Гронингендегі жол жүру ақысын төлеу жүйесі OV-chipkaart – бірыңғай толтырылатын көлік картасын пайдалануға негізделген. Бұл төлемнің ең ыңғайлы және үнемді әдісі. Картаны вокзалдардан, кейбір супермаркеттер мен темекі дүңгіршектерінен сатып алуға және толтыруға болады. Автобусқа кіре берісте картаны оқу құрылғысына (валидаторға) тигізу керек және шыққан кезде де солай істеу керек – жүйе қашықтыққа байланысты жол жүру құнын автоматты түрде есептен шығарады. Сондай-ақ, тікелей автобус жүргізушісінен бір реттік билет (ritkaart) сатып алуға болады, бірақ ол қымбатырақ болады. Сондай-ақ, көп жүруді жоспарлап отырған туристер үшін тиімді болуы мүмкін күндік немесе көп күндік жол жүру билеттері бар.

Туристер бірнеше практикалық жайттарды ескеруі керек. Жүргізушіден сатып алынған билеттер әдетте банктік картамен төленеді; қолма-қол ақша әрқашан қабылдана бермейді. OV-chipkaart валидациясы кіргенде де, шыққанда да міндетті, әйтпесе картадан дұрыс емес сома немесе айыппұл алынуы мүмкін. Автобустар әдетте таңертең ертеден кешке дейін жүреді. Түнгі уақытта рейстер саны азаяды немесе кейбір бағыттарда олар болмайды, сондықтан кешкі сапарларыңызды алдын ала жоспарлаған жөн. Аялдамалардағы және автобустардағы ақпараттық таблолар әдетте бағыт пен келесі аялдамаларды көрсетеді.

Дегенмен, Гронингендегі көлік туралы айтқанда, велосипедтерді атап өтпеу мүмкін емес. Бұл жай ғана балама емес, тұрғындардың көпшілігі үшін негізгі қозғалыс әдісі. Қалалық инфрақұрылым велосипедшілер үшін тамаша бейімделген: барлық жерде арнайы жолақтар, арнайы бағдаршамдар мен көптеген тұрақтар бар. Велосипедті жалға алу (fietsverhuur) – қаланы жергілікті тұрғын ретінде зерттеудің тамаша тәсілі. Жалға беру нүктелерін вокзал маңынан және қаланың басқа бөліктерінен табуға болады. Бұл тек ыңғайлы және экологиялық таза ғана емес, сонымен қатар Гронингеннің атмосферасын толық сезінуге мүмкіндік береді.

Басқа баламалардың ішінде – телефон арқылы, қосымша арқылы тапсырыс беруге немесе арнайы тұрақтардан, мысалы, вокзалдан немесе Grote Markt-тан табуға болатын таксилер бар. Каршеринг қызметтері де қолжетімді, бірақ қала орталығында жүру үшін олар шектеулі тұрақ орындары мен жаяу жүргіншілер аймақтарына байланысты ыңғайсыздау. Жаяу серуендеу де өте танымал, өйткені қала орталығы жинақы және көрнекті орындардың көбі бір-біріне жаяу жететін қашықтықта орналасқан.

Гронинген туристерге түрлі талғамдар мен бюджеттерді қанағаттандыра алатын орналастырудың кең таңдауын ұсынады. Мұнда сіз үнемді саяхатшылар мен студенттерге арналған жайлы хостелдерді, сондай-ақ баға мен сапаның тамаша арақатынасын ұсынатын жайлы орта деңгейлі қонақ үйлерді оңай таба аласыз. Көбірек тәуелсіздікті қалайтындар үшін пәтерлер мен жалға берілетін пәтерлер қолжетімді, ал сәнділікті бағалайтындар талғампаз нұсқаларды таңдай алады.

Туристер арасында тұру үшін ең танымал аудан, әрине, қала орталығы (Binnenstad) болып табылады. Мұнда орналасу Мартини мұнарасы және Гронинген мұражайы сияқты негізгі көрнекті орындарға, сондай-ақ көптеген кафелерге, мейрамханаларға және дүкендерге оңай қол жеткізуді қамтамасыз етеді. Басты теміржол вокзалына іргелес аудандар да көліктің қолжетімділігі арқасында ыңғайлы. Гронингеннің жинақылығын ескерсек, тіпті қаланың қақ ортасынан сәл алшақ жерді таңдасаңыз да, қызықты орындардың көпшілігіне жаяу немесе велосипедпен оңай жетуге болады.

Сапарды жоспарлау кезінде, әсіресе туристік маусымның қызған шағында немесе ірі университеттік іс-шаралар мен фестивальдер кезінде тұрғын үйді алдын ала брондау ұсынылады. Бұл орындардың болуына кепілдік беріп қана қоймай, тиімдірек ұсыныстар алуға көмектеседі. Гронингенде тұрудың баға диапазоны бюджеттік нұсқалардан бастап жоғары деңгейлі қонақ үйлердегі қымбатырақ ұсыныстарға дейін өзгереді. Тұрғын үйді Booking.com, Expedia, Airbnb сияқты танымал онлайн-платформалар арқылы немесе тікелей қонақ үйлердің веб-сайттарынан брондауға болады. Бірнеше нұсқаны салыстыру сіздің күткеніңізге және бюджетіңізге сәйкес келетін оңтайлы ұсынысты табуға көмектеседі.

Айналаны зерттегісі келетіндер үшін Гронинген жақын маңдағы бірнеше қызықты жерлерге бір күндік сапарлар үшін тамаша бастапқы нүкте болып табылады:

Олардың ішінде көршілес Дренте провинциясының астанасы, өзінің әйгілі TT Circuit Assen жарыс жолымен және қызықты Дрент мұражайымен танымал Ассен, сондай-ақ Дрентсе Аа ұлттық саябағының көркем табиғатымен қоршалған, жаяу және велосипедпен серуендеуге өте ыңғайлы Тинаарло ерекше көзге түседі. Бұл және аймақтың басқа қалалары Нидерландының солтүстігіндегі мәдениет пен табиғатқа ерекше көзқарас ұсынады.

Бұл жақын маңдағы бағыттар аймақтың алуан түрлі мәдениеті мен ландшафттары туралы түсінік алуға мүмкіндік береді.

Гронинген танымал желілік дүкендерді бірегей жергілікті бутиктермен үйлестіре отырып, жағымды және алуан түрлі шопинг ұсынады. Қала қандай да бір эксклюзивті тауармен танымал болмаса да, мұнда сіз сапалы голландтық дизайнды, сәнді киімдерді және керемет жергілікті деликатестерді оңай таба аласыз. Қала орталығының жинақылығы сатып алу процесін өте ыңғайлы етеді, өйткені қызықты жерлердің көпшілігін жаяу аралап шығуға болады.

Негізгі сауда артериялары Гронингеннің қақ ортасында шоғырланған. Шопингке арналған басты көше Herestraat болып саналады, онда ірі брендтердің дүкендері мен әмбебап дүкендер орналасқан. Егер сіз тәуелсіз дүкендерді, дизайнерлік бутиктер мен мамандандырылған лавкаларды іздесеңіз, көбінесе Нидерландыдағы ең жағымды сауда көшелерінің бірі деп аталатын Folkingestraat-қа, сондай-ақ Zwanestraat-қа барыңыз. Grote Markt және Vismarkt алаңдарының айналасындағы аудан да дүкендердің алуан түрлілігімен қуантады.

Гронинген көбіне көше шопингіне бағытталғанымен, қалада бірнеше сауда орталықтары да бар. Мысалы, Паддепоэл сауда орталығы – бұл тарихи орталықтан сәл алшақ орналасқан, дүкендер мен қызметтердің жақсы таңдауын ұсынатын жабық кешен. Тағы бір нұсқа – Селверд сауда орталығы.

Гронингендегі шопингтің ажырамас бөлігі – оның жанданған базарлары. Vismarkt алаңында (Балық базары, мұнда тек балық қана сатылмайды) сейсенбі, жұма және сенбі күндері үлкен жалпы базар ашылады. Мұнда жаңа өнімдерді, ірімшіктерді, гүлдерді, киімдерді және т.б. табуға болады. Grote Markt алаңы да мезгіл-мезгіл түрлі жәрмеңкелер мен іс-шаралар өткізілетін орынға айналады. Бұл базарларға бару – жергілікті өмірге бойлаудың және жаңа тауарлар сатып алудың тамаша тәсілі.

Гронинген мен Нидерландыдан кәдесый ретінде мыналарды әкелуге тұрарлық:

• Groninger koek – аймақтың танымал белгісі болып табылатын, имбирь прянигіне ұқсас жергілікті дәмдеуішті кекс.

• Голландтық ірімшік – әйгілі Гауда, Эдам және басқа да көптеген жергілікті сорттар.

• Stroopwafels – голландтықтардың сүйікті тәттісі, карамель салынған жұқа вафлилер.

• Делфт фарфоры – бұл көбіне ұлттық кәдесый болса да, одан жасалған бұйымдар кеңінен қолжетімді.

• Мартини мұнарасы немесе Гронинген университетінің нышандары бар заттар.

• Велосипед тақырыбындағы кәдесыйлар, өйткені Гронинген – нағыз велосипедшілер қаласы.

Гронингендегі дүкендер әдетте дүйсенбіден сенбіге дейін сағат 9:00-10:00-ден 18:00-ге дейін ашық болады. Олардың көбі бейсенбі күндері жұмыс уақытын сағат 21:00-ге дейін ұзартады (кешкі шопинг). Қала орталығындағы көбірек дүкендер жексенбі күндері де ашық болады, әдетте сағат 12:00-ден 17:00-ге дейін. Супермаркеттер жиі ұзағырақ жұмыс істейді. Төлемге барлық жерде кредиттік және дебеттік карталар (әсіресе Maestro, V PAY, Visa, Mastercard) қабылданады, жанасусыз төлемдер кең таралған. Дегенмен, шағын лавкаларда немесе базар жаймаларында қолма-қол ақшаны қалауы немесе тек голландтық дебеттік карталарды (PIN-карталар) қабылдауы мүмкін.

Еуропалық Одаққа кірмейтін елдерден келген туристер Tax Free жүйесін пайдаланып, егер бір дүкендегі бір күндік чектің сомасы белгіленген шектен асса, сатып алулардан қосылған құн салығын (VAT немесе голландша BTW) қайтара алады. Дүкендерден "Tax Free Shopping" тақтайшаларын іздеңіз. Салықты қайтару үшін сатушыдан арнайы форма алу, оны ЕО-дан шығар кезде кеденде куәландыру, содан кейін өтемақы алуға жүгіну қажет.