Шриманти Бай мемориалды мемлекеттік мұражайы

Сыртқы пішіні зәулім кемені еске түсіретін әсем үйді елестетіп көріңізші. Бұл — Мангалор қаласының Бежай ауданында орналасқан Шриманти Бай мемориалдық мемлекеттік мұражайы — бірегей мәдени кеңістік. Қаладағы жалғыз мұражай бола отырып, ол ежелгі өркениеттер тарихы мен негізін қалаушының жеке қазыналарын біріктіре отырып, қонақтарға ғасырлар қойнауына ғажайып саяхат ұсынады.

Мұражай ғимаратының өзі сәулет ескерткіші болып табылады: ол 1935 жылы миландық стильден шабыт алған жоба бойынша полковник В.Р. Мираджкардың жеке резиденциясы ретінде салынған. 1955 жылы иесі анасының есімін мәңгілікке қалдыру үшін өз үйін және антиквариаттың бай топтамасын штат үкіметіне тапсырды. Содан бері Үндістан еліндегі бұл қазына қоймасы сирек кездесетін археологиялық және геологиялық жәдігерлердің мекеніне айналды.

Бүгінде мұражай тақырыптық аймақтарға бөлінген: бірінші қабат ежелгі дәуірлер мен Тулунаду өлкесінің тарихына арналған, ал екінші қабатта полковниктің Еуропа, Африка және Азиядан әкелген таңғажайып заттары сақталған. Келушілерді мұнда қатал академиялық орта емес, әрбір жәдігер жанды отбасылық тарихтың бір бөлігі болып көрінетін жеке үйдің жайлы атмосферасы қарсы алады.

Қаланың осы мәдени орталығына баруды жоспарлағандар үшін төменде негізгі байланыс ақпараты берілген. Мұражай Карнатака археология және мұражайлар дирекциясының қарамағында.

Мұражай залдарымен серуендеу мәдени мұраны шынайы зерттеуге айналады. Бірінші қабатта міндетті түрде Тулунаду жәдігерлері топтамасына назар аударыңыз: мұнда жұмбақ Bootharathane пұттары, рәсімдік маскалар мен көне металл ыдыстар қойылған. Археология әуесқойларын палеолит және неолит дәуірінің еңбек құралдары, сондай-ақ әйгілі Мохенджо-Даро және Хараппа қоныстарынан табылған олжалардың дәл көшірмелері таң қалдырады.

Екінші қабатқа көтерілгенде, сіз әлемнің түкпір-түкпірінен жиналған таңғажайып сирек заттар әлеміне тап боласыз. Мұнда полковник Мираджкардың жеке топтамалары жинақталған: нәзік қытай фарфоры мен піл сүйегінен жасалған бұйымдардан бастап, көне музыкалық аспаптар мен Еуропаның түкпір-түкпірінен әкелінген ерекше оттықтарға дейін. Балалар мен ересектерге дәстүрлі Якшагана қойылымдарына арналған қуыршақтар мен қайықтар мен ұшақтардың егжей-тегжейлі модельдері бар арнайы бөлім ұнайтыны сөзсіз.

Не ұмытпаңыз, мұражайдың ішкі ауласына шығыңыз. Ашық аспан астында көк желек арасында қатал батырлық тастар (sati-stones), тулу және каннада тілдеріндегі ежелгі жазулар, сондай-ақ Джамалабад фортынан әкелінген XIV–XVI ғасырлардағы ірі зеңбіректер орналасқан. Бұл жер тарихтың үнсіз куәгерлерінің ортасында уақыттың тез өтетіндігі туралы ойлануға және тынығуға өте қолайлы.

Мұражайды табу қиын емес: ол негізгі магистральдардан сәл жырақта, тыныш Бежай ауданында орналасқан. Егер сіз қала орталығында болсаңыз, таксимен немесе авторикшамен жол жүру небәрі 10–15 минутты алады. Қоғамдық көлікті жөн көретіндер үшін Bejai аялдамасына дейін баратын қалалық автобустар қолайлы, ол жерден көрсеткіштерге сүйене отырып, шамамен 5–10 минут жаяу жүру керек.

Басқа өңірлерден келетін саяхатшылар үшін Мангалор әуежайынан қашықтық шамамен 15 шақырымды (жолда шамамен 30 минут), ал орталық теміржол вокзалынан шамамен 5 шақырымды құрайтынын ескерген жөн. Ыңғайлы орналасуының арқасында мұражайға баруды айналадағы серуенмен және жақын маңдағы ғибадатханаларға барумен оңай ұштастыруға болады.

Бұл жердің тарихы британдық үнді армиясында қызмет еткен, осы өңірдің тумасы, көрнекті хирург полковник В.Р. Мираджкардың есімімен тығыз байланысты. Лахордағы қызметі кезінде ол жергілікті сәулет өнеріне тәнті болғаны сонша, өзінің туған жері Бежайда көрген бунгалосының дәл көшірмесін салуды ұйғарды. 1935 жылы миландық жоба бойынша тұрғызылған бұл үй жай ғана баспана емес, полковник 40 жыл бойы әлемді шарлап жинаған антиквариаттың орасан зор топтамасының қоймасына айналды.

1955 жылы полковник Мираджкар өзінің иелігін және барлық жинаған қазынасын Карнатака штатының үкіметіне тапсырып, игі іс жасады. Оның жалғыз шарты мұражайға анасының есімін — Шриманти Бай — беру болды. Ресми ашылуы 1960 жылғы 4 мамырда өтті, содан бері ғимарат әртүрлі дәуірлер мен мәдениеттерді тоғыстыратын маңызды ағартушылық орталық ретінде қызмет етіп келеді.

Бір қызығы, полковник тек коллекция жинауға деген құштарлығымен ғана емес, сонымен қатар ерекше мейірімділігімен де танымал болды: ол кедей емделушілерді тегін емдеген, ол үшін жоғары марапаттарға ие болған. Бүгінде мұражай жеке мұра атмосферасын сақтап келеді, мұнда Британдық Ост-Үнді компаниясы кезіндегі монеталардан бастап II ғасырдағы тас пұттарға дейінгі әрбір жәдігер жасаушының ежелгі өркениеттер тарихына деген терең құрметін көрсетеді.

Зәулім үйдің барлық үш қабатын асықпай аралап шығу және бақтағы сыртқы экспозицияларды көру үшін келушілердің көпшілігіне 1–2 сағат жеткілікті. Бұл уақыт полковник Мираджкардың жеке топтамасын да, өңірдің археологиялық олжаларын да тамашалауға әбден жетеді.

Егер сіз өнер сүйер қауым өкілі, тарихшы-студент болсаңыз немесе жай ғана көне қолжазбалар мен фотосуреттерді егжей-тегжейлі зерттегенді ұнатсаңыз, келуге шамамен 2,5 сағат уақыт бөлуді ұсынамыз. Мұражай тыныш және жайлы атмосферасымен ерекшеленеді, бұл артық қарбалассыз ойланып тамашалауға мүмкіндік береді.

Мұражай келушілер үшін күн сайын есігін айқара ашады. Стандартты жұмыс кестесі — 10:00-ден 17:30-ға дейін. Мұражай қонақтарды апта бойы, демалыс күндерін қоса алғанда қабылдайды.

Тұрақты кестеге қарамастан, келер алдында Карнатака археология департаментінің ресми сайтына көз жүгірту ұсынылады, өйткені мереке күндері жұмыс уақыты сәл өзгеруі мүмкін. Барудың ең қолайлы уақыты — таңғы сағаттар, ол кезде залдарда өте тыныш әрі салқын болады.

Мұражай айналасындағы ауданды зерттеу қала атмосферасына тереңірек бойлауға және демалыс үшін қызықты орындарды табуға мүмкіндік береді. Бежай маңы танымдық алаңдарды да, аквариумдар мен су аттракциондары парктерін қоса алғанда, отбасылық ойын-сауық орындарын да ұсынады.