Англси

Англси климатын температураның күрт ауытқуынсыз жұмсақ және теңіздік деп сипаттауға болады. Егер сіз қазір Англсидегі ауа райын білгіңіз келсе, қолшатыр жылдың кез келген уақытында қажет болуы мүмкін екеніне дайын болыңыз. Арал Атлантиканың ықпалында, бұл мұнда таза ауа мен тұрақты бұлттылықты әкеледі.

Жаз мұнда жайлы, бірақ ыстық емес. Ең жылы айлар — шілде және тамыз — орташа 15.2°C – 15.7°C температурасымен қуантады, ал максималды көрсеткіштер 17.5°C-қа жетеді. Аралдағы қыс салқын, бірақ қатал емес: қаңтар мен ақпанда орташа температура шамамен 6.5°C – 6.8°C болады, ал түнгі минимумдар 5°C-тан сирек төмендейді.

Анда-санда жаңбыр жауатын орташа жылы жазды және салқын, ылғалды қысты күтіңіз. Жауын-шашынды күндер саны жыл бойы жоғары: сәуірдегі 13 күннен желтоқсандағы 21 күнге дейін, сондықтан су өткізбейтін киім сапарыңызда тамаша серік болады.

Негізгі көрікті жерлерден бөлек, Англси оны шын мәнінде бірегей орынға айналдыратын көптеген қызықты құпиялар мен оқиғаларды сақтап отыр. Арал өзінің бай мұрасымен және табиғи ғажайыптарымен тіпті тәжірибелі саяхатшыларды да таңғалдыра алады.

• Ежелгі мұра: Англси — өте бай тарихы бар орын, мұнда ежелгі заманда кельттер, кейінірек римдіктер мен викингтер қоныстанған. Арал мистика мен археология әуесқойларының қиялын әлі күнге дейін қоздыратын жұмбақ мегалиттермен және ежелгі қирандылармен танымал.

• Инженерлік жауһар: Мұнда XIII ғасырда салынған Эдуард I-нің ең соңғы және ең кемелді қамалы — Бомарис қамалы орналасқан. Оның сәулеті мамандардың таңданысын тудырады, ал қуатты көне қабырғалардың атмосферасы қонақтарды бірден рыцарьлар мен корольдер дәуіріне жетелейді.

• Жартастағы символ: Англси тік жартаста мақтанышпен тұрған South Stack маягымен танымал. Бұл аралдың танымал символы ғана емес, сонымен қатар құстарды бақылаушылар үшін нағыз жұмақ: мұнда құстардың сирек түрлері ұя салады, ал теңіздің панорамалық көріністері адамның рухын баурайды.

• Бақша өнері: Арал өзінің керемет жасыл аймақтарымен де әйгілі. Plas Newydd House and Garden және Plas Cadnant Hidden Gardens бақшалары Уэльстегі ең әдемі бақшалардың бірі болып саналады, мұнда сирек кездесетін өсімдіктері бар көрікті аллеялармен серуендеп, өзіңізді ағылшын романының кейіпкеріндей сезінуге болады.

Аралды Уэльстің негізгі бөлігімен байланыстыратын екі көпірдің арқасында мұнда келу автокөлік жүргізушілері үшін де, қоғамдық көлікті қалайтындар үшін де қиындық тудырмайды. Сіз алдын ала қалаға жетудің барлық жолдарын зерттеп, пойызбен, автокөлікпен немесе ұшу мен жерүсті трансферінің комбинациясы болсын, өз кестеңізге мінсіз сәйкес келетін бағытты жоспарлай аласыз.

Халықаралық саяхатшылар үшін ең қолайлы нұсқа — жақын маңдағы ірі авиациялық тораптардың біріне ұшып келіп, кейін аймақтың көрікті жолдарымен сапарды жалғастыру. Ливерпульде орналасқан, Англсиден шамамен 105 км қашықтықтағы Ливерпульдегі Джон Леннон атындағы әуежай (LPL) тамаша таңдау болады. Жалға алынған автокөлікпен немесе таксимен жол шамамен бір жарым сағатты алады.

Егер сіз халықаралық рейстердің кеңірек таңдауын іздесеңіз, Манчестер әуежайын (MAN) қарастырған жөн. Бұл аралдан 144 км қашықтықта орналасқан, әлемнің түкпір-түкпірінен ұшақтарды қабылдайтын ірі хаб. Бұл жерден Англсиге дейінгі жол шамамен екі сағатты алады, бірақ рейстердің жайлылығы мен әртүрлілігі жолға кеткен уақыттың орнын толтырады.

Сапарына теңіз романтикасын қосқысы келетіндер үшін Ирландия арқылы өтетін бағыт қызықты нұсқа болмақ. Дублин әуежайы (DUB) Ирланд теңізінің қарсы жағалауында орналасқан. Дублин портынан Англси аралындағы Холихед қаласына тікелей жайлы паромдар қатынайды, бұл трансферді саяхаттың қызықты бөлігіне айналдырады.

Төменде сапарды жоспарлауға ыңғайлы жақын маңдағы әуежайлар туралы ақпарат берілген:

Теміржол — аралға жетудің тағы бір танымал және көрікті жолы. Солтүстік Уэльстің басты магистралі жағалау арқылы өтіп, Холихед портында аяқталады. Англсиден 104 км қашықтықта орналасқан Честер Орталық вокзалы (CXE) жиі ыңғайлы ауысып отыру немесе аттану нүктесі болады. Ол жерден жағалау көріністерін тамашалай отырып, межелі жерге шамамен 1,5 сағатта жетуге мүмкіндік беретін тікелей пойыздар жүреді.

Аймақтың негізгі көлік торабы — Манчестер Пикадилли вокзалы (QQM). Шамамен 147 км қашықтыққа қарамастан, жақсы жолға қойылған қатынас Англсиге тікелей рейстермен де, ыңғайлы ауысып отырулармен де оңай жетуге мүмкіндік береді. Бұл Манчестерге ұшып келіп, жолын пойызбен жалғастырғысы келетіндер үшін тамаша нұсқа.

Бағыт құру үшін ең жақын ірі теміржол станцияларының тізімі:

Англси — тарихи ескерткіштер мен табиғи ғажайыптардың қазынасы. Арал саяхатшыларға ортағасырлық сәулеттің, таңғажайып ландшафттардың және қайталанбас жергілікті ерекшелігі бар орындардың бірегей үйлесімін ұсынады. Мұнда әркім өз көңілінен шығатын нәрсені табады: көне бекініс қабырғаларымен серуендеуден бастап, әлемдегі ең ұзын атауы бар тақтайшалардың алдында фотосуретке түсуге дейін.

Аралдың басты нышандарының бірі — әйгілі Бомарис қамалы. Бұл ЮНЕСКО-ның Бүкіләлемдік мұралар тізіміне енген, Эдуард I королі дәуірінің аяқталмаған жауһары. Туристерді оның мінсіз симметриялы концентрлік жоспарлануы және сумен толтырылған орлары қызықтырады, бұл сақталып қалған қамалдар үшін сирек кездесетін жағдай. Оның қуатты қабырғаларымен серуендеу ортағасырлық инженерияның ауқымын бағалауға және Менай бұғазы мен Сноудонияның тау шыңдарының көрінісін тамашалауға мүмкіндік береді.

Англсиге келіп, атауы таңғаларлық Лланвайр Пуллгвингилл ауылына (толық атауы — Llanfairpwllgwyngyllgogerychwyrndrobwllllantysiliogogoch) соқпай кету мүмкін емес. Бұл орын теміржол станциясының әйгілі тақтайшасының алдында суретке түскісі келетін мыңдаған туристерді өзіне тартады. 58 әріптен тұратын атауы бар кәдесыйлар іздеуден бөлек, мұнда аралдың керемет панорамасы ашылатын көне Маркиз павильонын тамашалауға болады.

Ерекше пейзаждарды ұнататындарға Пэрис тауына (Parys Mountain) баруға кеңес береміз. Бір кездері мұнда әлемдегі ең ірі мыс кеніші болған, ал бүгінде бұл жер Марс ландшафттарын еске түсіреді. Жартастардағы қызғылт сары, күлгін және жасыл түстердің ашық реңктері, әсіресе күн ашық кезде, ғажайып көрініс береді. Арнайы салынған жаяу жүргіншілер бағыттары табиғи феноменге айналған осы индустриалды мұраны қауіпсіз зерттеуге мүмкіндік береді.

Тарихи орындар мен жағалаудағы қанық серуеннен кейін жергілікті қонақжайлылық атмосферасына бөлену өте жағымды. Ол үшін Таварн-И-Рос мекемесі таптырмас орын. Бұл жер туристерге жайлы жағдайда демалуға, сусындардан дәм татуға және Англси жартастарындағы желді серуеннен кейін арал тұрғындарының өмір ырғағын сезінуге мүмкіндік береді.

Англсидің аспаздық дәстүрлері оның географиялық орналасуымен тығыз байланысты: мұнда теңіз бен жер сыйының үйлесімі салтанат құрады. Жергілікті мәзірдің негізі — балықшы қайықтарынан тікелей жеткізілетін ең жаңа теңіз өнімдері. Гурмандарға әйгілі валлий албырт балығын (лосось), шырынды мидияларды, устрицалар мен крабтарды міндетті түрде татып көруге кеңес береміз. Салқын ауа райында тойымды балық бәліштері немесе теңіз балдырларынан жасалған дәстүрлі сорпалар тамаша таңдау болады, олар желді жағалаудағы серуеннен кейін жақсы жылытады.

Аралдың ерекше мақтанышы — Anglesey Sea Salt, ол көне технологиялар бойынша өндірілетін ең жоғары сапалы теңіз тұзы. Ол өзінің қытырлақ құрылымы мен таза дәмі үшін бүкіл әлемдегі шеф-аспаздар тарапынан жоғары бағаланады. Ет әуесқойларына жергілікті жасыл жайылымдарда өсірілген нәзік қозы еті, сондай-ақ жеңіл тамақ ретінде жиі берілетін әртүрлі валлий сырлары ұнайтыны анық.

Сусындар мен десерттерге келетін болсақ, мұнда шай ішу дәстүрлері өте күшті. Шайға әдетте мейіз қосылған, сары май жағылған жылы валлий шелпектері (Welsh cakes) немесе бара брит тәтті наны ұсынылады. Алкогольді сусындардан жергілікті эльдер мен сидрлерге назар аударған жөн, оларды Таварн-И-Рос сияқты атмосфералық мекемелерде татып көруге болады. Бұл шынайы ортаға енудің және жергілікті ерекшелікті сезінудің тамаша тәсілі.

Аралдағы тамақтану мәдениеті әртүрлі және демократиялық. Жергілікті тұрғындар мен туристер үй джемдерін, бал, балғын көкөністер мен пісірілген өнімдерді сатып алуға болатын фермерлік базарларға қуана барады. Саяхатшылар үшін нағыз мереке — жыл сайынғы устрица фестивалі сияқты гастрономиялық оқиғалар, олар дәмді тағам мен көңілді араласуды ұнататын мыңдаған адамдардың басын қосады.

Англси аралына саяхат көрікті жерлер мен тарихи жаңалықтарға толы ұмытылмас шытырман оқиға болатынына сөз береді. Сапарыңыз барынша жайлы және күтпеген жағдайларсыз өтуі үшін біз кез келген жағдайда өзіңізді сенімді сезінуге көмектесетін пайдалы ұсыныстар тізімін дайындадық.

1. Киім және жабдықтар: Аралдағы ауа райы құбылмалы, сондықтан киімдегі ең жақсы принцип — көпқабаттылық. Тіпті жазда да өзіңізбен бірге жел өткізбейтін күрте мен сапалы жаңбырлатқыш алыңыз, өйткені Ирланд теңізінен соғатын жел салқын болуы мүмкін. Әйгілі Жағалау соқпағымен (Coastal Path) серуендеу үшін сізге берік, су өткізбейтін треккинг аяқ киімі қажет болады. Егер сіз көне шіркеулерге немесе капеллаларға баруды жоспарласаңыз, арнайы дресс-код жоқ, бірақ қарапайым және ұқыпты киім ұсынылады.

2. Көлік: Аралға пойызбен жетуге болғанымен, Англсиді толық зерттеу үшін автокөлікті жалға алуға қатаң кеңес беріледі. Көптеген жасырын шығанақтарға, ежелгі мегалиттерге және көрікті ауылдарға қоғамдық көлікпен жету мүмкін емес. Автобус желісі негізгі қалаларды байланыстырады, бірақ рейстер сирек болуы мүмкін, әсіресе демалыс күндері. Uber сияқты қосымшалар мұнда іс жүзінде жұмыс істемейді, сондықтан жергілікті такси қызметтерінің нөмірлерін алдын ала сақтап алған дұрыс.

3. Қаржы: Ресми валюта — фунт стерлинг (£), өйткені арал Ұлыбританияның бөлігі болып табылады. Супермаркеттерде, қонақүйлерде және мейрамханалардың көбінде карталар (Visa, Mastercard) қабылданады және жанасусыз төлем өте кең таралған. Дегенмен, өзіңізбен бірге қолма-қол ақша міндетті түрде болсын: ол жағажай маңындағы тұрақ ақысын төлеуге, кішкентай ауылдық кафелерде немесе терминалдары болмауы мүмкін кәдесый дүкендерінде қажет болады. Шайпұл әдетте, егер қызмет көрсету чекке қосылмаған болса, шоттың 10–15%-ын құрайды.

4. Денсаулық және қауіпсіздік: Англси — қылмыс деңгейі төмен, өте қауіпсіз жер. Туристер үшін басты қауіп — теңіз тасуы. Жағажайлармен серуендеу немесе тасу кезінде аралға айналатын жерлерге (мысалы, Лланддвин) өту алдында үнемі тасу және қайту кестесін тексеріңіз. Дәріханалар Холихед және Ллангевни сияқты ірі елді мекендерде бар, бірақ тәулік бойы жұмыс істейтіндері аз, сондықтан жеке дәрі қобдишасын үйден жинап алған дұрыс. Төтенше жағдайлар қызметінің бірыңғай нөмірі — 999.

5. Коммуникация: Ағылшын тілін барлық тұрғындар түсінеді, бірақ Англси — валлий тілінің (Cymraeg) ошағы. Сіз валлий тіліндегі сөздерді жиі естисіз және екі тілдегі тақтайшаларды көресіз. Жергілікті тұрғындар бірнеше сөз үйреніп алғаныңызды, мысалы, "Diolch" (Диолх — рақмет) дегенді бағалайды. Wi-Fi қонақүйлер мен кафелердің көбінде қолжетімді, бірақ мобильді байланыс ойпаттарда және жартас етектерінде жоғалып кетуі мүмкін. Навигация үшін офлайн-карталарды жүктеп алған дұрыс.

6. Жергілікті этикет: Валлийлер өздерінің мейірімділігімен және қонақжайлылығымен танымал. Ауыл жолдарында немесе соқпақтарда жолаушылармен басыңызды изеп немесе қысқаша сәлемдесу қабылданған. Аралдың үлкен бөлігі ауылшаруашылық жерлері болғандықтан, «Ауыл кодексін» (Countryside Code) сақтау өте маңызды: жайылымдардағы қақпаларды үнемі жауып жүріңіз және қойларды мазаламау үшін иттерді қарғыбауда ұстаңыз.

7. Неден аулақ болу керек: Жергілікті тұрғындарды ешқашан «ағылшындар» деп атамаңыз — бұл олардың валлийлік бірегейлігі мен мәдениетіне құрметсіздік ретінде қабылдануы мүмкін. Сондай-ақ дауылды ауа райында жартастар мен пирстерде серуендеуден аулақ болыңыз: мұндағы толқындар күтпеген жерден көтеріліп, қауіпті болуы мүмкін.

8. Жергілікті тұрғындардан кеңес: Егер сіз әйгілі тұйықтарды (puffin) көргіңіз келсе, сапарыңызды мамыр мен шілде аралығында South Stack маягына жоспарлаңыз. Және дүрбіңізді ұмытпаңыз — бұл теңіз құстарын бақылауға арналған ең жақсы орын, бірақ ол жерде ауа райы лезде өзгереді, сондықтан камераңызды дайын ұстаңыз.

Англси — табиғат өз ережелерін орнататын орын, бірақ бұл жердегі демалысты ерекше ететін де дәл осы нәрсе. Осы қарапайым кеңестерді орындай отырып, сіз аралдың атмосферасына толықтай еніп, оның қатал сұлулығынан ләззат алып, өзіңізбен бірге ең жылы естеліктерді алып кете аласыз.

Англси аралындағы түнгі өмір шулы мегаполистерден ерекшеленеді: мұнда сіз алып түнгі клубтардың неонды жарықтарын немесе тәулік бойы жалғасатын рейвтерді таба алмайсыз. Оның орнына арал дәстүрлі пабтардың, гастробарлардың және теңізге қарайтын мейрамханалардың жайлы, жылы атмосферасын ұсынады. Мұндағы кешкі ойын-сауық — бұл ең алдымен араласу, жанды музыка және мейірімді аралдықтардың ортасында жергілікті сусындардан дәм тату.

Кешкі демалысты ұнататындар үшін тартылыс орталығы — Менай-Бридж (Menai Bridge) қаласы. Бұл аудан аралдың гастрономиялық астанасы болып саналады. Басты High Street көшесінде және жағалау бойында кешкі ас ішіп қана қоймай, бір бокал шараппен кешті өткізуге болатын ең жақсы мекемелер орналасқан. Тағы бір танымал орын — тарихи Бомарис қаласы, мұнда Castle Street көшесінде өткен ғасырлардың атмосферасына қанық көне қонақүйлер мен пабтар орналасқан.

Егер сіз шынайы валлийлік тәжірибені іздесеңіз, міндетті түрде Таварн-И-Рос барына бас сұғыңыз. Бұл мекеме жергілікті ерекшелікті тамаша жеткізеді және табиғат аясында өткізген күннен кейін жайлы кеш өткізуге қолайлы. Сонымен қатар, туристер мен жергілікті тұрғындар арасында Бомаристегі каминімен және эльдерімен танымал The Bull немесе Ред-Уорф-Бэй шығанағындағы күн батысын дәл су жиегінде тамашалауға болатын The Ship Inn сияқты тарихи пабтар өте танымал.

Англси мекемелеріндегі атмосфера демократиялық және еркін. Көптеген жерлерде қатаң дресс-код жоқ, басым көпшілік бардтар мен пабтарда «casual» стилі орынды. Менай-Бридждегі жоғары деңгейлі мейрамханаларға «smart casual» стилінде киінуге болады. Пабтардың көбі түнгі сағат 23:00-де немесе түн ортасында жабылады, сондықтан мұндағы түнгі өмір материктік Британияның ірі қалаларына қарағанда ерте аяқталады.

Практикалық кеңестер мен қауіпсіздік:

• Көлік: Бұл ең маңызды мәселе. Аралда түнгі автобустар жоқтың қасы. Егер сіз алкоголь ішуді жоспарласаңыз, таксиді алдын ала брондаңыз (бару және қайту), себебі түнде көшеден көлік ұстау мүмкін емес, ал шақыруды күту бір сағаттан астам уақытқа созылуы мүмкін.
• Қауіпсіздік: Англси — өте қауіпсіз жер. Кешкі уақытта Бомарис немесе Холихед орталығында еркін серуендеуге болады. Жалғыз қауіп — қараңғы уақыттағы жарықтандырылмаған ауыл жолдары мен суға жақын жерлер.
• Бағалар: Бір пинта сыра немесе сидр құны 4-тен 6 фунтқа дейін, коктейльдер — 8-10 фунттан басталады.

Күндіз де арал қызықты нәрселерді аз ұсынбайды. Балалары бар отбасыларға жергілікті Anglesey Sea Zoo хайуанаттар бағына немесе Pili Palas көбелектер саябағына бару ұсынылады. Жылдамдықты ұнататындарға көрікті мүйісте орналасқан, үнемі қызықты жарыстар өтіп тұратын Anglesey Circuit жарыс жолы ұнайды. Ал аралды судан көргісі келетіндер үшін Менай бұғазы бойынша жылдам жүретін қайық турлары ұйымдастырылады.

Англси саяхатшыларға жабайы табиғи сұлулық пен қанық мәдени өмір арасындағы таңғажайып теңгерімді ұсынады. Мұнда таңды ғасырлық ормандар мен құмды дюналарда серуендеумен өткізіп, ал күнді аралдың өткенін мұқият сақтайтын жергілікті мұражайлар мен галереяларда бай тарихи мұраны зерттеуге арнауға болады.

Табиғатпен оңашалануға арналған ең көрікті жерлердің бірі — Ньюборо ұлттық табиғи қорығы (Newborough National Nature Reserve). Бұл қалың қылқан жапырақты орман алтын құмды дюналармен және теңізбен кездесетін бірегей аймақ. Мұндағы серуен сирек кездесетін қызыл тиіндерді көруге мүмкіндік береді, ал соқпақтар Сноудония тауларының таңғажайып көрінісі ашылатын кең жағажайға апарады. Бұл — пикниктер, ұзақ серуендеу және қол тимеген табиғат аясындағы фотосессиялар үшін мінсіз орын.

Бақша-саябақ өнерін ұнататындарға Плас-Ньюидд (Plas Newydd House and Gardens) иелігіне баруды ұсынамыз. Менай бұғазының жағасында орналасқан бұл саябақ өзінің керемет террассалы бақшаларымен, дендрариімен және рододендрондардың көктемгі гүлденуімен танымал. Ұқыпты аллеялармен серуендей отырып, сіз ботаникалық әртүрлілікті ғана емес, сонымен қатар аралды материкпен байланыстыратын әйгілі көпірлердің панорамалық көріністерін тамашалай аласыз.

Аралдың мәдени жүрегі болып Ллангевни қаласындағы Ориэль Мон (Oriel Môn) орталығы саналады. Бұл бір мезгілде мұражай да, көркемсурет галереясы да болып табылады, мұнда Англси тарихы туралы — тарихқа дейінгі кезеңнен бүгінгі күнге дейінгі толық ақпарат берілген. Мұнда әйгілі валлий суретшісі Киффин Уильямстың шығармашылығына ерекше назар аударылған. Бұл орталыққа бару аралдың жанын, оның дәстүрлері мен жергілікті тұрғындардың тұрмысын тереңірек түсінуге мүмкіндік береді.

Виктория дәуірі мен атмосфералық тарихи нысандар қызықтыратындар үшін Бомарис түрмесі (Beaumaris Gaol) қызықты жаңалық болады. Бұл мұражай XIX ғасырдағы тұтқындардың өміріне бірегей көзқарас ұсынады. Сіз суық дәліздермен жүріп, камераларға көз салып, сол кездегі қатал сот жүйесі туралы біле аласыз. Шынайы жағдай мен сақталып қалған тұрмыс бөлшектері өткенге толықтай бойлау әсерін береді.

Мұражайлардан бөлек, арал ашық аспан астындағы археологиялық ескерткіштерге бай. Уэльстің ең танымал неолиттік кесенелерінің бірі — Брин-Келли-Диге (Bryn Celli Ddu) міндетті түрде назар аударыңыз. Аңыздармен қоршалған бұл мистикалық орын адамзаттың ең көне тарихына үңілуге және уақыт байланысын сезінуге мүмкіндік береді.

Қайту (отлив) кезінде Лланддвин аралына (Llanddwyn Island) бару мүмкіндігін жіберіп алмаңыз. Техникалық тұрғыдан бұл Ньюборо қорығының бөлігі болғанымен, жергілікті тұрғындар оны ерекше қуат беретін орын деп санайды. Мұнда валлийлік ғашықтардың желеп-жебеушісі Әулие Ддвин көне шіркеуінің қирандылары мен ескі маяк орналасқан, олар керемет романтикалық және тыныш атмосфера сыйлайды.

Англсидегі қоғамдық көлік жүйесі аймақтық деңгей үшін жақсы дамыған, бірақ оның ауылдық жерлерге тән айқын ерекшелігі бар. Арал бойынша қозғалыс ірі мегаполистерге қарағанда мұқият жоспарлауды талап етеді. Көлік желісінің негізін автобус бағыттары мен аралды шығыстан батысқа қарай кесіп өтетін стратегиялық маңызды теміржол желісі құрайды.

Автобустар қалалар мен жағалау арасындағы байланыстың басты құралы болып табылады. Arriva Wales сияқты ірі операторлар мен жергілікті компаниялар Холихед, Ллангевни, Бомарис және Менай-Бридж сияқты негізгі нүктелер арасындағы қатынасты қамтамасыз етеді. Кешкі уақытта рейстер жиілігі айтарлықтай төмендейтінін, ал жексенбі және мереке күндері кейбір бағыттарда автобустар өте сирек жүретінін немесе мүлдем жүрмейтінін ескеру маңызды.

Теміржол көлік жүйесінің өзіндік «арқауы» қызметін атқарады. Пойыздар Британия көпірінен Холихед портына дейін жүріп, әйгілі Лланвайр Пуллгвингилл, Вэлли және Роснейгр курортын қоса алғанда бірнеше станцияға тоқтайды. Бұл аралды кесіп өтудің ең жылдам жолы, алайда теміржол желісі солтүстік және шығыс жағалауды қамтымайды, сондықтан толыққанды саяхат үшін пойыз бен автобусты біріктіру жиі қажет болады.

Жол ақысын төлеу жүйесі заманауи және туристер үшін ыңғайлы. Автобустардың көпшілігінде жанасусыз банк карталары мен смартфондар арқылы төлем қабылданады. Саяхатшылар үшін «1bws» бірыңғай билеті нағыз олжа болып табылады. Бұл күндізгі жол жүру билеті бүкіл Солтүстік Уэльс бойынша әртүрлі операторлардың автобустарында шектеусіз жүруге мүмкіндік береді, бұл бюджетті едәуір үнемдейді. Пойыз билеттерін мобильді қосымшалар (мысалы, Transport for Wales) арқылы немесе станциялардағы автоматтардан алдын ала сатып алу ұсынылады, өйткені кондуктордан сатып алу барлық рейстерде мүмкін болмауы мүмкін.

Жасырын шығанақтар мен шалғайдағы тарихи ескерткіштерді зерттегісі келетіндер үшін қоғамдық көлікке ең жақсы балама автокөлікті жалға алу болады. Көптеген табиғи көрікті жерлер аялдамалардан алыс орналасқан. Аралда такси сенімді жұмыс істейді, бірақ бір маңызды ерекшелігі бар: мұнда жолда көлік тоқтату қабылданбаған және такси шақыруға арналған танымал қосымшалар жиі бос машиналарды таба алмайды. Сапарды алдын ала телефон арқылы тапсырыс беру керек, әсіресе кеш қайтуды жоспарласаңыз.

Англси белсенді саяхатшылар үшін де өте қолайлы. Аралда Ұлттық веложелінің бөлігі болып табылатын дамыған велосипед бағыттары бар. Велосипед — автобус терезесінен көрінбейтін көріністерді тамашалай отырып, жағажайлар мен ауылдарға жетудің тамаша тәсілі. Жабдықтарды жалға беру нүктелерін ірі туристік орталықтар мен кемпингтерден табуға болады.

Англси саяхатшыларға кез келген талғам мен бюджетке сәйкес келетін орналастырудың кең таңдауын ұсынады. Арал өзінің жайлы қонақжайлылығымен танымал, сондықтан мұнда сіз үлкен, біркелкі қонақүй кешендерін таба алмайсыз. Оның орнына туристерге тартымды «төсек және таңғы ас» (B&B) типті қонақүйлер, пабтар жанындағы дәстүрлі қонақүйлер, фермерлік үйлер және заманауи апартаменттер қолжетімді. Отбасылар мен өз ырғағымен өмір сүргісі келетін үлкен топтар үшін жеке коттедждерді жалдау (self-catering) өте танымал.

Тұратын ауданды таңдау негізінен демалыс жоспарларыңызға байланысты. Тарихи атмосферасы мен әдемі сәулеті бар Бомарис мәдени өмірдің орталығында, қамал мен ең жақсы мейрамханалардың жанында болғысы келетіндер үшін тамаша таңдау болады. Жағажайдағы демалыс пен су спортын ұнататындар батыс жағалауға, әсіресе теңізге қарайтын қонақүйлері көп Роснейгр және Треадур-Бэй курорттарына назар аударғаны жөн. Менай-Бридж қаласы бүкіл арал бойынша саяхаттауға және материкке шығуға ыңғайлы нүкте ретінде қолайлы, ал Холихед ауданында пароммен немесе пойызбен келетін транзиттік саяхатшыларға тоқтаған ыңғайлы.

Баға диапазоны демократиялық нұсқалардан эксклюзивті ұсыныстарға дейін өзгереді:

• Бюджеттік сегмент: Көптеген кемпингтер, глэмпингтер мен автоүйлерге арналған парктер аралдың ең көрікті жерлерінде, көбінесе тікелей жағалау сызығында арзан орналасуды ұсынады.
• Орташа класс: Жайлы қонақ үйлер мен шағын отбасылық қонақүйлер тұрғын үй қорының негізін құрайды. Мұнда сізді жайлылық, үйдегідей таңғы ас және қожайындардың жеке назары күтеді.
• Премиум: Ерекше жағдайлар үшін реставрацияланған тарихи ғимараттардағы бутик-қонақүйлерді немесе жоғары деңгейлі қызмет пен оқшаулануды ұсынатын спа-курорттарды таңдауға болады.

Англси танымал туристік бағыт болғандықтан, әсіресе жазғы маусымда және британдық мектеп демалыстары кезінде жақсы баспанаға сұраныс өте жоғары. Тұратын жерді алдын ала брондауға қатаң кеңес беріледі — жақсысы сапарға бірнеше ай қалғанда. Мұны танымал халықаралық брондау жүйелері арқылы да, жергілікті коттедж жалдау агенттіктерінің сайттарында тікелей жасауға болады, бұл кейде ірі агрегаторларда жоқ бірегей нұсқаларды табуға мүмкіндік береді.

Менай бұғазы арқылы небәрі бірнеше минуттық жерде Ұлыбританияның ең кішкентай, бірақ ең көне қалаларының бірі — Бангор орналасқан. Ол өзінің көне соборымен, жанды университеттік атмосферасымен және бұғазға дейін созылып жатқан ұзын викториялық Гарт пирсімен танымал. Бұл — Англсидің қарама-қарсы жағалаудағы көріністерін тамашалау және тарихи орталықта серуендеу үшін қысқа сапарға арналған мінсіз орын.

Жағалау бойында сәл әріректе жиі «Валлий курорттарының патшайымы» деп аталатын Лландидно орналасқан. Бұл қала өзінің талғампаз променадымен және пирсімен виктория дәуірінің сүйкімділігін сақтап қалған. Мұндағы басты табиғи көрікті жер — айбынды Грейт-Орм мүйісі, оның шыңына Ирланд теңізінің таңғажайып панорамасын көру үшін көне трамваймен немесе аспалы жолмен көтерілуге болады.

Сондай-ақ Колуин-Бэй де назар аударуға тұрарлық — бұл тамаша құмды жағажайы және қала үстіндегі төбелерде орналасқан әйгілі Валлий тау хайуанаттар бағы бар отбасылық демалысқа арналған танымал орын.

Бұл жақын маңдағы бағыттар аймақтың әртүрлі мәдениеті мен ландшафттары туралы түсінік алуға мүмкіндік беріп, аралдағы демалыстан алған әсерлеріңізді толықтыра түседі.

Англсидегі шопинг — бұл үлкен моллдардағы әлемдік брендтерді қуу емес, керісінше жергілікті дүкендер мен қолөнер шеберханаларын жайлы зерттеу. Арал өзінің жан-тәнімен жасалған өнімдерімен танымал: әйгілі теңіз тұзынан бастап жүн бұйымдарына дейін. Мұнда сатып алулар мәдени тәжірибенің бір бөлігіне айналып, өзіңізбен бірге валлий мінезінің бір бөлшегін алып кетуге мүмкіндік береді.

Негізгі сауда көшелері және ең қызықты тәуелсіз дүкендер тарихи қалашықтарда шоғырланған. Бомаристегі Касл-стрит (Castle Street) көшесімен міндетті түрде серуендеңіз. Бұл көрікті көше киім бутиктеріне, көркем галереяларға және бірегей әшекейлер мен интерьер заттарын табуға болатын сыйлықтар дүкендеріне толы. Тағы бір тартылыс нүктесі — Менай-Бридж, ол өзінің антикварлық дүкендерімен және аймақтың ең жақсы өнімдерін ұсынатын гастрономиялық дүкендерімен танымал.

Аралдағы сауда орталықтары негізінен ритейл-парктер форматында ұсынылған. Олардың ішіндегі ең ірісі — Холихедтегі Penrhos Retail Park. Мұнда үлкен супермаркеттер мен электроника, киім-кешек және үйге арналған тауарлардың желілік дүкендері орналасқан. Бұл орын ойын-сауық шопингінен гөрі қажетті заттарды сатып алуға көбірек қолайлы, бірақ азық-түлік қорын толықтыру немесе жабдықтардың бірін сатып алу қажет болса, ол таптырмас орын.

Ең ұзын атауы бар ауылдағы әйгілі сауда кешені — Лланвайр-Пуллгвингилл ерекше назар аударуға тұрарлық. Мұнда туристер үшін нағыз мекке болып табылатын James Pringle Weavers ірі дүкені орналасқан. Бұл жерде дәстүрлі валлий жүн киімдерінің, кашемирдің, кәдесыйлардың үлкен таңдауын табуға, тіпті жергілікті сусындардан дәм татуға болады.

Базарлар арал тұрғындарының өмірінде маңызды рөл атқарады. Аралдың әкімшілік орталығы Ллангевни қаласында бейсенбі және сенбі күндері дәстүрлі ашық аспан астындағы базар жұмыс істейді. Мұнда фермерлер ең балғын көкөністерді, үй пісірмелерін және сырларды сатады. Сондай-ақ Менай-Бридж бен Бомарис қалаларының арасында көшіп жүретін ай сайынғы фермерлік жәрмеңкелер де танымал, олар туристерге қолөнер тауарларын тікелей өндірушілерден сатып алуға мүмкіндік береді.

Англсиден алынатын кәдесыйлар — бұл ең алдымен гастрономия және қолөнер. Аралдың басты бренді — осында өндірілетін Halen Môn теңіз тұзы; бұл тұздың әдемі құтысы тамаша сыйлық болады. Сондай-ақ валлий тақтасынан (сланец) жасалған бұйымдарға (тұғырлар, тақтайшалар), ағаштан ойылған дәстүрлі «махаббат қасықтарына» (love spoons) және жергілікті жүннен жасалған жылы пледтерге назар аударыңыз. Тәттіні ұнататындар валлий шелпектерін (Welsh cakes) және бара брит жеміс нанын міндетті түрде сатып алуы керек.

Аралдағы жұмыс уақыты мен төлем жалпы британдық стандарттарға сәйкес келеді. Дүкендердің көпшілігі 9:00-ден 17:00-ге немесе 17:30-ға дейін ашық, ірі супермаркеттер ұзағырақ жұмыс істейді. Жексенбі күндері көптеген шағын дүкендер жабық болуы мүмкін немесе қысқартылған кесте бойынша (10:00-ден 16:00-ге дейін) жұмыс істейді. Банк карталары барлық жерде, соның ішінде шағын кафелерде де қабылданады, алайда базарларға бару немесе шалғай ауылдарда ұсақ-түйек сатып алу үшін өзіңізбен бірге біраз қолма-қол фунт стерлинг болғаны дұрыс.