Шалон-ан-Шампань

Қала климатын қалыпты және жұмсақ деп сипаттауға болады, температураның күрт ауытқуы жоқ, бұл жайбарақат серуендеуге қолайлы. Шалон-ан-Шампаньдағы типтік ауа райы — бұл жайлы жылы жаз және салқын, ылғалды, бұлтты қыс.

Жазғы маусым, әсіресе шілде және тамыз айлары — жылдың ең жылы уақыты. Бұл айлардағы орташа температура шамамен 20°C құрайды, ал күндіз ауа жиі жағымды 25°C-қа дейін жылиды. Бұл аймақпен танысу үшін тамаша уақыт, бірақ жазда да жаңбыр жиі болатынын есте ұстаған жөн: ай сайын орташа есеппен 10-11 жауын-шашынды күн тіркеледі.

Қаладағы қыс салқын, бірақ қатал емес. Қаңтарда орташа температура 4.3°C деңгейінде сақталады, ал түнгі минимумдар сирек жағдайда 2°C-тан төмен түседі. Ең бұлтты кезең ретінде желтоқсанды атауға болады, бұл кезде жаңбырлы күндер саны 16-ға жетеді. Көктем мен күз ауа райының біртіндеп өзгеруін әкеледі, сонымен бірге айтарлықтай ылғалды маусымдар болып қала береді.

• Атын ресми түрде өзгерту. Шалон-ан-Шампань — атауын ресми түрде өзгертуге бел буған Франциядағы санаулы қалалардың бірі. 1998 жылға дейін ол Шалон-сюр-Марн деген атпен танымал болды. Бұл өзгеріс қаланың беделді шарап өндіру аймағына тиесілілігін атап өтуге және оның туристер арасында танымалдылығын арттыруға бағытталған стратегиялық қадам болды.

• Шампан мұрасы. Қаланың танымал тумаларының арасында ең көне шарап үйлерінің бірінің негізін қалаушы Жозеф Перрье бар. Бүгінде саяхатшылар аймақтың шарап жасау дәстүрлерінің тірі куәсі болып табылатын тарихи Жозеф Перрье шампан жертөлелеріне бара алады.

• Уақытқа саяхат. Жыл сайын тамыз айының соңында қала үлкен тарихи сахнаға айналады. Мұнда 10 күнге созылатын әйгілі Ортағасырлық жәрмеңке өтеді. Көшелер музыкаға, қолөнершілерге және түрлі-түсті шерулерге толып, барлық жастағы қонақтар үшін нағыз мереке атмосферасын тудырады.

• Сәулет қазыналары. Қала орталығы — көне жәдігерлерді ұнататындар үшін нағыз жұмақ. Мұнда дәстүрлі фахверк қасбеттері бар ондаған үйлер сақталған. Қызығы, Республика алаңы алғашында астық базары ретінде пайда болып, кейіннен оның айналасында ескі қала қалыптасқан.

• Жер асты аңыздары. Қала жұмбақтарға толы, олардың бірі жұмбақ жер асты галереяларына қатысты. Жергілікті аңыздар бойынша, қаланың басты ғимараттарын жалғап жатқан жасырын туннельдер желісі бар, бірақ олардың нақты мақсаты мен ауқымы әлі күнге дейін талас пен болжамдардың тақырыбы болып қала береді.

Гранд-Эст аймағының осы жайлы бұрышына саяхатты жоспарлағанда, бағытты алдын ала ойластыру маңызды. Сіз Шалон-ан-Шампаньға қалай жетуге болады деген бетті зерттей отырып, барлық мәліметтерді біліп, оңтайлы жолды таңдай аласыз, онда жол жүрудің әртүрлі нұсқалары жинақталған.

Шалон-ан-Шампань қаласының өзінде әуежай жоқ, сондықтан туристердің көпшілігі Париждегі ірі авиациялық тораптар арқылы келеді. Ең танымал нұсқа — Париж қаласында орналасқан халықаралық Шарль-де-Голль әуежайы (IATA: CDG). Ол Шалон-ан-Шампаньнан шамамен 133 км жерде орналасқан. Мұнда көлікпен немесе таксимен жол жүру кептеліске байланысты шамамен 1,5–2 сағатты алады.

Балама нұсқа ретінде француз астанасына жақын орналасқан (Париж қаласы) және баратын жеріңізден 149 км қашықтықтағы Орли әуежайын (IATA: ORY) қарастыруға болады. Бұл да көптеген рейстерді қабылдайтын ірі халықаралық хаб. Жерүсті көлігімен жол жүру уақыты шамамен 2 сағатты құрайды.

Түсінікті болу үшін, аймаққа жетуге ыңғайлы негізгі әуежайлар бойынша жиынтық ақпарат төменде берілген:

Теміржол қатынасы — аймаққа жетудің тағы бір ыңғайлы жолы. Егер сіз жоғары жылдамдықты пойызбен саяхаттауды жоспарласаңыз, Шампань-Арденн TGV (IATA: XIZ) станциясына назар аударған жөн. Бұл станцияның Шалон-ан-Шампаньның өзінде емес, Реймс қаласында, баратын жеріңіздің орталығынан шамамен 39 км жерде орналасқанын ескеріңіз. Вокзалдан таксимен немесе автобуспен шамамен 30–40 минутта жетуге болады.

Астана жағынан келетіндер үшін Париж қаласындағы Гар-де-Лион (IATA: LYY) маңызды бағдар болады. Бұл Шалон-ан-Шампаньнан 146 км жерде орналасқан елдегі ең ірі вокзалдардың бірі, ол жерден Францияның көптеген аймақтарына пойыздар аттанады.

Төменде ең жақын орналасқан ірі теміржол станцияларының кестесі берілген:

Шалон-ан-Шампань — бұл саяхатшыларға асықпай ашылатын, өзінің сәулеттік шедеврлері мен жасыл оазистерінен ләззат алуға шақыратын қала. Мұнда әрбір тас тарихтан сыр шертеді, ал саябақ ансамбльдері аймақтағы ең үздіктердің бірі болып саналады.

Қаланың басты сәулеттік нысандарының бірі — зәулім Шалон-ан-Шампань соборы (Сен-Этьен). Бұл ғибадатхана роман және готика стильдерінің үйлесімімен таң қалдырады. Туристерді мұнда ғимараттың зәулім көлемі ғана емес, сонымен қатар күн сәулесімен құбылатын керемет витраждар, сондай-ақ тамыры тереңде жатқан бай тарихы қызықтырады. Бұл орын киелі өнерді бағалаушылардың барлығына баруға міндетті жер.

Таза ауада серуендеуді ұнататындар үшін Гран Жар нағыз сыйлық болмақ. Классикалық француз стилінде салынған бұл керемет саябақ қала тұрғындары мен қонақтарының сүйікті демалыс орны болып табылады. Кең аллеялар, күтілген көгалдар, мүсіндер және жазғы концерттерге арналған эстрада мұнда мерекелік және тыныштық атмосферасын қалыптастырады. Мұндағы серуен нағыз француздық «art de vivre» — өмір сүру өнерін сезінуге мүмкіндік береді.

Оның көршілес жерінде тағы бір жасыл бұрыш — Лё Пти Жар орналасқан. «Үлкен ағасынан» айырмашылығы, бұл бақ ағылшын стилінде жасалған және ашық аспан астындағы нағыз дендрарий болып табылады. Мұнда ағаштардың сирек түрлерін көруге, су жағасындағы тыныштықтан ләззат алуға және ескі бекіністердің көркем көріністерін тамашалауға болады. Бұл романтикалық серуендеуге немесе оңаша кітап оқуға арналған тамаша орын.

Егер сіз отбасыңызбен саяхаттап жүрсеңіз, Шалондағы Kidoom балалар ойын орталығына назар аударған жөн. Бұл кішкентай туристердің белсенді демалысына арналған заманауи кеңістік. Әртүрлі ойын аймақтары, батуттар мен лабиринттер балаларға энергиясын шығаруға, ал ата-аналарға тарихи орталық бойынша мазмұнды экскурсиялық бағдарламадан кейін сәл демалуға мүмкіндік береді.

Шалон-ан-Шампаньның гастрономиялық сахнасы Гранд-Эст аймағының талғампаздық пен қарапайымдылық ұштасқан аспаздық дәстүрлерімен тығыз байланысты. Жергілікті асхана жас маусымдық өнімдерге негізделген: мекемелердің мәзірінен өзен балығынан жасалған тағамдарды, ең нәзік үйректі және әртүрлі көкөніс гарнирлерін жиі кездестіруге болады. Мұнда жеке тағам ретінде немесе тамақтың талғампаз аяқталуы ретінде ұсынылатын әйгілі француз ірімшіктері ерекше орын алады.

Қаланың басты мақтанышы, сөзсіз, шампан болып табылады. Шарап жасау аймағының қақ ортасында орналасқан қала туристерге осы текті сусынның тарихына үңілуге бірегей мүмкіндік ұсынады. Аңызға айналған Жозеф Перрье шампан жертөлелеріне баруға тұрарлық, онда сіз тек ең жақсы сұрыптардан дәм татып қана қоймай, сонымен қатар оларды өндіру құпияларын да біле аласыз. Көпіршікті шарапқа жергілікті деликатестер: хош иісті үйрек паштеті, қояннан жасалған террин және қолөнер наубайханаларынан шыққан жас, қытырлақ нан өте жақсы үйлеседі.

Мұндағы тамақтану мәдениеті әртүрлі: жайлы отбасылық дәмханалардан бастап, жанды сауда қатарларына дейін. Фермерлік базарлар — бұл гурмандар үшін нағыз тартылыс нүктесі, мұнда ең жас өнімдерді сатып алуға, көше тағамдарынан дәм татуға және жергілікті тұрғындармен араласуға болады. Егер сіз жағымды кеш өткізетін орын іздесеңіз, Ле Дипломат барына бас сұғуға немесе Лё Сен Альп мейрамханасында кешкі астан ләззат алуға болады.

Тәтті құмарлар үшін де бұл қала ұнайды. Жергілікті кондитерлер көне рецепттер бойынша дайындайтын дәстүрлі жеміс бәліштері мен жеңіл круассандардан міндетті түрде дәм татыңыз. Жылы мезгілде қаланың гастрономиялық өмірі фестивальдердің арқасында одан да жандана түседі, онда әрбір адам аймақтың бай аспаздық мұрасымен таныса алады.

Жайлы Шалон-ан-Шампаньға қош келдіңіз! Франция елінің осы көрікті бұрышына саяхатыңыз барынша жайлы әрі алаңсыз өтуі үшін біз жергілікті өмірдің ерекшеліктеріне негізделген пайдалы практикалық ұсыныстар жиынтығын дайындадық.

1. Киім және заттар: Мұнда ауа райы құбылмалы болуы мүмкін, сондықтан ең жақсы стратегия — қабаттап киіну («орамжапырақ» принципі). Тіпті жазда да каналдар бойымен кешкі серуендеуге арналған жеңіл джемпер артық болмайды. Міндетті түрде табаны тегіс ыңғайлы аяқ киім алыңыз, өйткені тарихи орталыққа көне тастар төселген, сондықтан биік өкшелі аяқ киіммен жүру қиынға соғады. Қолшатыр немесе ықшам жаңбырлатқыш — кез келген маусымда сіздің сенімді серігіңіз. Қатаң дресс-код жоқ, бірақ соборларға барғанда ұстамды киім үлгісі ұсынылады.
2. Көлік: Қаланың тарихи орталығы өте ықшам және оны жаяу зерттеген қызықтырақ. Шалғай аудандарға бару үшін SITAC автобус желісін пайдалану ыңғайлы — билеттерді жүргізушіден немесе арнайы автоматтардан сатып алуға болады. Таксиді алдын ала телефон арқылы немесе қосымшалар арқылы тапсырыс берген дұрыс, өйткені мұнда көшеде такси тоқтату қабылданбаған. Автокөлік жалдаудың мәні тек аймақтың жүзімдіктері бойынша өз бетіңізше саяхаттауды жоспарлаған жағдайда ғана бар.
3. Қаржы: Ресми валюта — еуро. Банк карталары барлық жерде дерлік қабылданады: мейрамханаларда, мұражайларда және супермаркеттерде. Дегенмен, жергілікті базарларда, кішкентай наубайханаларда сатып алу үшін немесе ұсақ кәдесыйлар үшін жаныңызда ұсақ номиналды нақты ақша болуы қатаң ұсынылады. Шайпұл әдетте шотқа енгізілген, бірақ жақсы қызмет көрсеткені үшін 1–2 еуро қалдыру немесе соманы дөңгелектеу жақсы әдет болып саналады.
4. Денсаулық және қауіпсіздік: Шалон-ан-Шампань — тыныш әрі қауіпсіз қала, бірақ стандартты сақтық шаралары (адам көп жиналатын жерлерде сөмкелерге қарау) артық болмайды. Дәріханаларды жыпылықтаған жасыл крест арқылы оңай тануға болады; кезекші тәулік бойы жұмыс істейтін дәріханалар туралы ақпарат әдетте жабық мекемелердің есіктеріне ілінеді. Мұндағы құбыр суының сапасы өте жақсы, оны қорықпай ішуге болады.
5. Коммуникация: Негізгі тіл — француз тілі. Туристік кеңселер мен ірі қонақ үйлерде қызметкерлер жиі ағылшынша сөйлейді, бірақ шағын дүкендер мен дәмханаларда бұл сирек кездеседі. Бірнеше негізгі фразаларды үйреніп алыңыз: «Bonjour» (сәлеметсіз бе) және «Merci» (рақмет) — бұл құрмет көрсету, ол сізге көптеген есіктерді ашады. Тегін Wi-Fi көптеген қоғамдық орындарда және дәмханаларда қолжетімді, ал интернетке арналған сим-картаны темекі дүңгіршектерінен (Tabac) сатып алуға болады.
6. Жергілікті этикет: Сыйластық — француздық қарым-қатынастың негізі. Дүкенге кіргенде сатушымен және автобусқа мінгенде жүргізушімен әрдайым амандасыңыз. Мейрамханалар мен қоғамдық орындарда айналадағыларға кедергі жасамас үшін ақырын сөйлесу қабылданған. Қасиетті түскі ас уақытын ұмытпаңыз: 12:00-ден 14:00-ге дейін көптеген азық-түлік емес дүкендер мен мекемелер үзіліске жабылуы мүмкін.
7. Неден аулақ болу керек: Тым ерте кешкі ас ішуге тырыспаңыз — жақсы мейрамханалардың көпшілігі кешкі асқа асханасын тек 19:00 немесе 19:30-дан кейін ғана ашады. Сондай-ақ фермерлік базарларда өнімдерді (әсіресе жемістер мен көкөністерді) сатушының рұқсатынсыз қолмен ұстамаған жөн — ұнаған тауарыңызды көрсетсеңіз болғаны, оны сізге қуана-қуана ұсынады.
8. Судағы серуен: Қаланың бірегей ерекшелігі — Нау және Мау өзендері (L'Eau'dyssée) бойынша қайықпен экскурсиялар. Қаланы судан көру мүмкіндігін жіберіп алмаңыз, әсіресе кешкісін: маршрут тек көпірлердің астынан ғана емес, сонымен қатар әдемі жарық шоуымен сүйемелденетін жер асты галереялары арқылы өтеді. Бұл аймақтың басқа қалаларының көбінде қолжетімсіз тәжірибе.

Бұл кеңестер сізге тамаша саяхатты жоспарлауға көмектеседі деп үміттенеміз. Шампаньның қайталанбас атмосферасынан, талғампаз тағамдарынан және осы сүйкімді қаланың байсалды өмір ырғағынан ләззат алыңыз!

Шалон-ан-Шампаньдағы түнгі өмір шулы мегаполистердің қарбаласынан ерекшеленеді: мұнда сіз кіреберісінде кезек күтетін үлкен клубтарды таба алмайсыз, есесіне асықпай сөйлесуге ыңғайлы, жайлы әрі мейірімді атмосфераны кездестіресіз. Қаладағы кешкі бос уақыт — бұл ең алдымен террасаларда демалу, жергілікті шараптардан дәм тату және барлардағы жағымды кездесулер. Кешкі белсенділіктің ошағы — Республика алаңы (Place de la République) және оған іргелес көшелер, сондай-ақ Фош алаңының айналасындағы аудан. Күн батқаннан кейін жергілікті тұрғындар мен туристер жиналатын орындардың көпшілігі дәл осы жерде шоғырланған.

Кешті бастау үшін танымал Ле Дипломат бары өте қолайлы. Бұл орын өзінің еркін жағдайымен және сусындардың кең таңдауымен танымал. Мұнда коктейльдерден немесе сырадан дәм татып отырған жастарды да, ересек адамдарды да кездестіруге болады. Көптеген орындарда дресс-код демократиялық: casual стилі пабтардан бастап шарап барларына дейін кез келген жерде орынды болады.

Егер сіз гастрономиялық екпіні бар бірқалыпты кешкі демалыс орнын іздесеңіз, Трезор дю Либан мейрамханасына бас сұққан жөн. Бұл ең алдымен мейрамхана болса да, оның жайлы атмосферасы мен шынайы интерьері оны түнге ұласатын ұзақ кешкі ас үшін тамаша орынға айналдырады. Жылы мезгілде түнгі өмір көшелерге шығады және көптеген орындар, әсіресе жұма және сенбі күндері, түнгі 01:00 немесе 02:00-ге дейін жұмыс істейді.

Шалон-ан-Шампаньдағы ойын-сауықтың бірегей ерекшелігі — «Métamorph'eau'ses» су үстіндегі жазғы жарық шоулары. Бұл жай ғана экскурсия емес, қайықтар қала каналдарымен сырғып, көпірлер мен көне ғимараттар көркем иллюминациямен жарықтандырылатын нағыз қойылым. Бұл, бәлкім, қалада қас қарайғаннан кейін баруға болатын ең романтикалық және әсерлі оқиға.

Күндізгі мәдени ойын-сауыққа келетін болсақ, қала цирк өнерінің астанасы ретінде танымал. Мұнда Ұлттық цирк өнері орталығы (CNAC) орналасқан және театр мен акробатика ұштасқан қойылымдар жиі өткізіліп тұрады. Сондай-ақ La Comète мәдени орталығына назар аударған жөн, мұнда театрлық қойылымдар, концерттер мен кино көрсетілімдері тұрақты түрде өтіп тұрады. Күндіз шопинг жасауды ұнататындар үшін Круа Дампьер сауда орталығы ашық, мұнда танымал брендтерді де, жергілікті бутикті де табуға болады.

Практикалық кеңестер және қауіпсіздік: Шалон-ан-Шампань — өте қауіпсіз қала, сондықтан мұнда түнгі серуендер, әсіресе орталықта, ешқандай алаңдаушылық тудырмайды. Дегенмен, түнде қоғамдық көлік мүлдем жүрмейді, сондықтан мейманханаңыз орталықтан алыс болса, жергілікті такси қызметінің нөмірін алдын ала жазып алыңыз — түнде көшені тосып такси ұстау қиын болуы мүмкін. Бардағы коктейльдің орташа бағасы шамамен 8–10 еуроны құрайды, ал бір бокал сыра 5–7 еуро болады.

Шалон-ан-Шампань аймақтағы ең жасыл қалалардың бірі мәртебесін мақтан тұтады. Мұнда мәдени ландшафт табиғи ортамен таңғажайып түрде ұштасқан: зәулім мұражай коллекциялары көркем бақтармен көршілес орналасып, бірқалыпты және танымдық демалыс үшін тамаша жағдай жасайды.

Қаланың басты жасыл күретамыры — «Жар» (Les Jards) деп аталатын үш бақтан тұратын кешен. Олардың ішіндегі ең салтанаттысы — Гран Жар. XVIII ғасырда салынған бұл саябақ қатаң геометриялық аллеяларымен, түзу каштан қатарларымен және кең көгалдарымен француз бақша өнерінің классикалық үлгісі болып табылады. Мұнда музыкалық павильонда концерттер жиі өтеді, ал кең жолдар таңғы жүгіруге немесе асықпай серуендеуге өте қолайлы.

«Үлкен ағасынан» каналмен бөлінген көршілес Лё Пти Жар саябағында мүлдем басқа көңіл-күй орнаған. Бұл ағылшын пейзаждық стиліндегі дендрарий, мұнда табиғат жабайы әрі табиғи болып көрінеді. Ирек соқпақтар, суға иілген талдар және канал бетінде жүзіп жүрген аққулар оңашалық пен романтика атмосферасын тудырады. Бақ коллекциясында ағаштардың көптеген түрлері ұсынылған, бұл оны тек демалу үшін ғана емес, сонымен қатар ботаникалық бақылаулар үшін де қызықты етеді.

Қаланың тарихы мен мәдениетіне бойлау үшін Бейнелеу өнері және археология мұражайына (Musée des Beaux-Arts et d'Archéologie) баруға тұрарлық. Годар алаңында орналасқан бұл мұражай палеолиттен қазіргі заманға дейінгі кезеңдерді қамтитын бай коллекцияны сақтайды. Мыңдаған экспонаттары бар орнитологиялық зал және XV–XX ғасырлардағы еуропалық шеберлердің туындыларын қамтитын кескіндеме жинағы ерекше назар аударуға лайық. Бұл орын аймақтың өнері мен тұрмысының мыңжылдықтар бойы дамуын бақылауға мүмкіндік береді.

Басқа көптеген қалаларда баламасы жоқ бірегей нысан — Нотр-Дам-ан-Во клуатрының мұражайы (Musée du Cloître de Notre-Dame-en-Vaux). Ол аттас шіркеудің жанында орналасқан және XVIII ғасырда қираған ортағасырлық клуатрдың қалдықтарын қамтиды. Мұнда роман стилінен готикаға ауысуды көрсететін XII ғасырдағы таңғажайып мүсін-бағандар қойылған. Нәзік нақыштар мен бейнелердің мәнерлілігі бұл мұражайды ортағасырлық өнерді бағалаушылар үшін міндетті бағдарламаға айналдырады.

Сәулет ескерткіштерінің ішінде соборлардан бөлек, Порт-Сент-Круа (Porte Sainte-Croix) ерекшеленеді. Бұл салтанатты арка Мария-Антуанеттаның болашақ жары Людовик XVI-ға бару жолында Парижге келуінің құрметіне тұрғызылған. Ол тікелей мағынада мұражай болмаса да, қаланың корольдік өткенін еске түсіретін маңызды тарихи белгі болып табылады.

Инсайдерлік кеңес: Егер сіз қаланың «жабайы» жағын көргіңіз келсе, орталық саябақтардың сыртындағы Марна өзенінің жағасымен серуендеуге шығыңыз. Ол жерде жергілікті тұрғындар пикник жасап, балық аулайтын, туристік маршруттардан алыс, тыныш бұрыштарды табуға болады.

Шалон-ан-Шампаньдағы көлік жүйесі ықшамдылығымен және ыңғайлылығымен ерекшеленеді, бұл осы қаланың байсалды өмір ырғағына толық сәйкес келеді. Тарихи орталық жеткілікті түрде шағын болғандықтан, көптеген көрікті жерлер бір-біріне жаяу жететін қашықтықта орналасқан. Дегенмен, шалғай аудандарға немесе көршілес коммуналарға бару үшін мұнда SITAC деп аталатын қоғамдық көліктің сенімді желісі жұмыс істейді.

Көлік желісінің негізін автобустар құрайды. SITAC маршруттары бүкіл қаланы және жақын маңдағы қала маңын қамтып, тұрғын кварталдар, вокзал және орталық арасында тұрақты қатынасты қамтамасыз етеді. Автобустар заманауи және жайлы, қатаң кесте бойынша жүреді. Кешкі уақытта (әдетте 20:00 немесе 21:00-ден кейін) және жексенбі күндері рейстер саны айтарлықтай азаятынын ескеру маңызды, сондықтан кешкі сапарларды алдын ала жоспарлаған жөн.

Жол жүру ақысын төлеу жүйесі туристер үшін қарапайым және түсінікті. Бір реттік жол жүру билетін (Ticket Unité) кірген кезде тікелей жүргізушіден сатып алуға болады, бірақ бұл алдын ала сатып алғаннан сәл қымбатырақ болады. Неғұрлым тиімді нұсқа — билеттерді Espace SITAC ресми кеңсесінен, желі логотипі бар темекі дүңгіршектерінен немесе мобильді қосымша арқылы сатып алу. Сондай-ақ, күндізгі жол жүру билеттері немесе 10 билеттен тұратын кітапшалар бар, бұл көп жүруді жоспарлайтындар үшін ыңғайлы.

Валидация ережелерін ұмытпаңыз: кез келген билетті, мейлі ол қағаз талон немесе электронды карта болсын, автобусқа әр кірген сайын, тіпті ауысып мінгенде де валидациялау қажет. Францияда билетсіз жүру үшін айыппұлдар өте жоғары және бақылаушылар тұрақты жұмыс істейді. Автобусқа кіру алдыңғы есік арқылы жүзеге асырылады, онда валидаторлар орналасқан.

Белсенді өмір салтын ұнататындар үшін Шалон-ан-Шампаньда велосипед жалдау жүйесі дамыған. Қала рельефі негізінен жазық, бұл велосипедпен серуендеуді мүмкін ғана емес, сонымен қатар өте жағымды етеді. Жалдау пункттері жиі SITAC жалпы көлік желісіне біріктірілген, олар әртүрлі жалдау мерзімдеріне (бірнеше сағаттан бірнеше күнге дейін) кәдімгі велосипедтерді де, электр жетекті модельдерді де ұсынады.

Қоғамдық көлікке балама ретінде такси қызметін пайдалануға болады. Бұл әсіресе автобустар жүруін тоқтататын түнгі уақытта өзекті. Көлікті телефон арқылы немесе арнайы қосымшалар арқылы тапсырыс берген дұрыс, өйткені көшеде такси тоқтату оңай болмауы мүмкін. Қалада каршеринг мегаполистерге қарағанда аз дамыған, бірақ егер сіз аймақтың жүзімдіктерін аралау үшін қала сыртына шығуды жоспарласаңыз, классикалық автокөлік жалдау қолжетімді және оның мәні бар.

Шалон-ан-Шампань саяхатшыларға оның тыныш әрі байсалды мінезіне толық сәйкес келетін тұрғын үй таңдауын ұсынады. Мұнда сіз ірі мегаполистерге тән зәулім курорттық кешендерді немесе әлемдік желілердің салтанатты бес жұлдызды қонақ үйлерін таба алмайсыз. Оның орнына қала тарихи ғимараттарда орналасқан жайлы отбасылық қонақ үйлерімен, шағын бутик-отельдермен және нағыз француз қонақжайлылығын сезінуге болатын қонақ үйлермен (chambres d'hôtes) баурайды.

Оқиғалар орталығында болғысы келетіндер үшін тарихи орталықта (Centre-Ville) орналасу ең жақсы таңдау болады. Мұнда тоқтау арқылы сіз Шалон-ан-Шампань соборы және Нотр-Дам-ан-Во шіркеуі сияқты басты сәулет ескерткіштеріне жаяу жете алатын жерде боласыз. Бұл туристер үшін ең ыңғайлы аудан: таңертең жақын маңдағы наубайханада кофе ішіп, кешкісін көлік пайдаланбай-ақ каналдар бойымен серуендеуге немесе Республика алаңындағы мейрамханаларға баруға болады.

Тағы бір танымал нұсқа — Лё Пти Жар немесе Гран Жар сияқты саябақ аймақтарына жақын орналасқан қонақ үйлер. Бұл тыныштық пен терезеден көрінетін әдемі көріністерді іздейтіндер үшін тамаша таңдау. Егер сіз автокөлікпен саяхаттап жүрсеңіз немесе аймақ бойынша саяхаттау үшін пойызды пайдалануды жоспарласаңыз, теміржол вокзалынан алыс емес жердегі немесе қала шетіндегі жеке тұрақтары бар бюджеттік және орта санаттағы желілік қонақ үйлерді қарастыруға тұрарлық.

Баға диапазоны және брондау: Жалпы алғанда, Шалон-ан-Шампаньда тұру құны көршілес Реймспен немесе Парижбен салыстырғанда төмен. Негізгі сегмент — орта санаттағы (3–4 жұлдызды) қонақ үйлер мен бюджеттік нұсқалар. Люкс сегменті аз ұсынылған. Тұрғын үйді танымал онлайн-платформалар арқылы немесе тікелей қонақ үйлердің сайттарында брондау ұсынылады.

Брондау бойынша кеңес: Қала жыл бойы туристерге лық толы болмаса да, жазғы маусымда (маусымнан тамызға дейін) және әсіресе тамыз айының соңында, әйгілі жәрмеңке (Foire de Châlons) өткен кезде тұрғын үйге сұраныс күрт артады. Осы кезеңдерде өзіңізге қолайлы бағамен жайлы орналасуды қамтамасыз ету үшін бөлмелерді сапарға бірнеше апта, тіпті бірнеше ай бұрын брондау ұсынылады.

Айналаны зерттегісі келетіндер үшін Шалон-ан-Шампань жақын маңдағы бірнеше қызықты жерлерге бір күндік саяхат жасау үшін тамаша бастапқы нүкте болып табылады. Гранд-Эст аймағының орталығындағы ыңғайлы орналасуы небәрі бір-бір жарым сағатта маңызды тарихи және мәдени орталықтарға оңай жетуге мүмкіндік береді.

Қысқа саяхат үшін сөзсіз көшбасшы — Реймс. Француз монархтарының таққа отыру орны ретінде танымал бұл қала ЮНЕСКО-ның бүкіл дүниежүзілік мұра тізіміне енген өзінің керемет готикалық соборымен танымал. Сонымен қатар, Реймс шампан шарап жасау ісінің бейресми астанасы болып саналады, онда беделді шарап үйлеріне баруға және ежелгі бор жертөлелеріне түсуге болады.

Тағы бір тамаша бағыт — тарихи қала Труа. Оның формасы шампан тығынына ұқсайтын орталығы тар көшелер лабиринтімен және XVI ғасырдағы тамаша сақталған фахверк үйлерімен баурайды. Труа сонымен қатар елдің түкпір-түкпірінен сәнқойларды тартатын көптеген аутлеттерінің арқасында ірі шопинг орталығы ретінде танымал.

Ортағасырлық атмосфераны ұнататындар Лаон қаласына назар аударғаны жөн. Биік төбеде орналасқан бұл бекініс қала, жазық даланың үстінде асқақтап тұрған зәулім соборына байланысты «тәж киген тау» деп аталады. Оның бекініс қабырғаларында серуендеу айналаның таңғажайып панорамалық көріністерін сыйлайды.

Бұл жақын маңдағы бағыттар аймақтың әртүрлі мәдениеті мен ландшафттары туралы түсінік алуға мүмкіндік беріп, Шампаньдағы демалысыңызды одан әрі мазмұнды етеді.

Шалон-ан-Шампаньдағы шопинг — бұл ірі мегаполистердің қарбаласынан ада, жағымды әрі жайбарақат іс. Қала жоғары сән астанасы болуға таласпайды, бірақ барлық қажетті заттарды: француз брендтерінің сапалы киімдерінен бастап бірегей аймақтық деликатестерге дейін табуға болатын тамаша дүкендер таңдауын ұсынады. Мұнда заманауи сауда галереялары тарихи ғимараттарда орналасқан сүйкімді жеке бутиктермен көршілес орналасқан, бұл сатып алу процесін мәдени бағдарламаның бір бөлігіне айналдырады.

Қаланың сауда өмірінің орталығы тарихи орталықтағы жаяу жүргіншілер аймағы болып табылады. Негізгі дүкендер Марн көшесінде (Rue de la Marne) және оған іргелес тұйық көшелерде, сондай-ақ Республика алаңының айналасында шоғырланған. Мұнда серуендеп жүріп, туристер киім, парфюмерия дүкендерін, кітап дүкендері мен зергерлік салондарды таба алады. Бұл витриналар жайлы дәмханалармен алмасатын асықпай серуендеуге арналған тамаша орын.

Сатып алуды бір жерде жасауды қалайтындар үшін қалада бірнеше сауда кешендері жұмыс істейді. Олардың ішіндегі ең танымалы әрі ірісі — Круа Дампьер сауда орталығы. Оның шатырының астында танымал маркалардың ондаған бутиктері, электроника, үйге арналған тауарлар дүкендері және үлкен гипермаркет жинақталған. Бұл гардеробты жаңартуға немесе азық-түлік сатып алуға болатын ауқымды шопингке арналған ыңғайлы орын.

Француз өмір салтының ажырамас бөлігі болып табылатын жергілікті базарлар ерекше назар аударуға лайық. Годар алаңының жанында орналасқан басты Жабық базар (Halles du Marché) сәрсенбі және сенбі күндері есігін айқара ашады. Мұнда қайталанбас атмосфера орнаған: сөрелер жас көкөністерге, фермерлік ірімшіктерге, ет деликатестеріне және теңіз өнімдеріне толы. Бұл аймақтың «дәмін тату» және жергілікті өндірушілермен тілдесу үшін ең жақсы орын.

Кәдесыйлар туралы сөз қозғағанда, Шалон-ан-Шампаньнан бірінші кезекте, әрине, көпіршікті шарап әкеледі. Жақсы шампан шөлмегі ең жақсы сыйлық болады. Оны мамандандырылған шарап бутиктерінен немесе тікелей өндірушілерден, мысалы, фирмалық дүкені бар Жозеф Перрье шампан жертөлелеріне бару арқылы сатып алуға болады. Сонымен қатар, Реймстің әйгілі Қызғылт бисквиттері (Biscuits Roses), аймақтың қышасы және жергілікті қолөнершілердің бұйымдары танымал.

Қаладағы дүкендер әдетте дүйсенбіден сенбіге дейін 10:00-ден 19:00-ге дейін жұмыс істейді. Шағын жеке дүкендердің жиі 12:00-ден 14:00-ге дейін түскі үзіліске жабылатынын ескерген жөн. Жексенбі — кейбір наубайханалар мен кәдесый дүкендерін қоспағанда, көптеген сауда нүктелері үшін дәстүрлі демалыс күні. Барлық жерде дерлік банк карталары (Visa, MasterCard) төлемге қабылданады, бірақ базардағы сатып алулар немесе ұсақ шығындар үшін жаныңызда аздап нақты еуро болғаны дұрыс.

Еуропалық Одақтан тыс жерде тұрақты тұратын туристер Tax Free (Détaxe) жүйесін пайдаланып, сатып алулардан ҚҚС-тың бір бөлігін қайтара алады. Ол үшін бір күн ішінде бір дүкеннен 100,01 еуродан асатын сомаға сатып алу жасап, кассада арнайы бланк толтыру қажет. Құжаттарды толтыру үшін өзіңізбен бірге төлқұжатыңызды алуды ұмытпаңыз.